Không đơn giản chỉ là PMS

Rối loạn Khí sắc Tiền Kinh nguyệt (Premenstrual Dysphoric Disorder) là tình trạng nghiêm trọng và gây suy nhược. Nó không đơn giản chỉ là PMS.

PMDD đồng nghĩa với quy luật rõ rệt của các triệu chứng về cảm xúc, hành vi và thể chất nghiêm trọng xảy ra vào giai đoạn hoàng thể muộn, khoảng 1-2 tuần trước kỳ kinh nguyệt tiếp theo.

Các dấu hiệu rối loạn có xu hướng thuyên giảm sau khi kỳ kinh bắt đầu.

Cứ 20 phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ thì 1 người đang chung sống với PMDD

Con số này chưa tính tới những trường hợp không được chẩn đoán, chẩn đoán sai lệch, hoặc các triệu chứng ẩn đi vì chu kỳ rụng trứng được điều tiết bằng biện pháp tránh thai nội tiết tố.

75% phụ nữ trải nghiệm Hội chứng Tiền Kinh nguyệt (PMS). Chỉ 5-8% phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ có PMDD.

PMDD mặc dù hiếm hơn PMS nhưng nặng nề hơn nhiều lần. Nó có thể ảnh hưởng tới cuộc sống hàng ngày, tới công việc, đời sống xã hội, tình dục, các mối quan hệ, thậm chí gây ra suy nghĩ về cái chết.

30% người có PMDD từng cố gắng tự tử, so với 10% người bị trầm cảm từng cố gắng tự lấy đi mạng sống

Đáng chú ý, PMDD có xu hướng ảnh hưởng nhiều hơn tới những người có một số tình trạng phát triển thần kinh không điển hình (neurodivergent conditions). Chẳng hạn, ở phụ nữ có ADHD hoặc tự kỷ, nghiên cứu cho thấy tỷ lệ PMDD cao hơn nhiều lần.

Chu kỳ có đang chi phối cuộc đời bạn?

PMDD không phải chỉ là thấy chán chường trước khi kỳ kinh ghé. Nó gây ra đau đớn và ảnh hưởng mọi khía cạnh của cuộc sống:

• Công việc & hiệu suất cá nhân: khó tập trung, trễ deadline, nghỉ ốm
• Quan hệ: xung đột, né tránh, hoặc cảm giác xa lạ với người thân yêu
• Quan niệm về bản thân: cảm giác thất thần, “như người khác”
• Sức khoẻ tinh thần: suy nghĩ xâm lấn, mất động lực, thay đổi tâm trạng thất thường
• Sinh hoạt hàng ngày: cần động lực khủng khiếp để làm những nhiệm vụ đơn giản như chăm sóc bản thân, duy trì nhịp sống

Liệu tôi có bị Rối loạn Khí Sắc Tiền Kinh nguyệt?

Để chẩn đoán chính thức PMDD, một tập hợp triệu chứng cụ thể phải xuất hiện trong hầu hết các chu kỳ kinh nguyệt trong năm trước đó.

Ít nhất 5 triệu chứng mang tính lâm sàng (lặp đi lặp lại) phải xuất hiện, và ít nhất 1 trong các triệu chứng phải có liên quan đến khí sắc rõ rệt, chẳng hạn như:

• Cảm xúc dễ biến đổi (thay đổi tâm trạng đột ngột, nhạy cảm, buồn bã, dễ khóc bất ngờ, khó tiếp nhận sự từ chối)
• Cáu kỉnh, tức giận, xung đột nội bộ gia tăng
• Khí sắc trầm rõ rệt, cảm giác vô vọng, ý nghĩ tự ti
• Lo âu, căng thẳng, bồn chồn, đứng ngồi không yên

Các dấu hiệu thể chất của PMDD

Để đạt ít nhất 5 triệu chứng lâm sàng, PMDD còn đi kèm các triệu chứng thể chất:

• Mất hứng thú vào hoạt động thường ngày (trường học, bạn bè, sở thích)
• Ngủ nhiều hoặc mất ngủ
• Thay đổi khẩu vị rõ rệt (ăn quá nhiều, hoặc thèm ăn một số loại thực phẩm cụ thể)
• Kiệt sức, mệt mỏi, thiếu năng lượng
• Mất kiểm soát, cảm giác choáng ngợp
• Khó khăn khi tập trung do lý do chủ quan, lơ đãng, sương mù não
• Xa lánh, rút mình khỏi xã hội
• Trí nhớ kém
• Có hình ảnh tồi tệ về bản thân, ám ảnh, nhạy cảm, khóc thường xuyên
• Thay đổi thể chất như đau đầu; mụn trứng cá; đau cơ & khớp; cảm giác “đầy hơi” hoặc tăng cân, phù nề

Có thể mất tới 12 năm để chẩn đoán PMDD

PMDD rất hiếm khi được chẩn đoán vì nó trùng lặp triệu chứng thể chất với PMS.

Triệu chứng thể chất của PMDD và PMS đều xảy ra trong giai đoạn hoàng thể muộn của chu kỳ kinh nguyệt, và thuyên giảm khi kỳ kinh bắt đầu.

Yếu tố phân biệt chủ yếu là mức độ nghiêm trọng. PMS thường gây khó chịu, trong khi PMDD gây đau khổ, cực đoan và suy nhược. Mặc dù cùng liên quan tới pha hoàng thể, mức độ nghiêm trọng của PMDD có tác động đáng kể hơn, và kéo dài rõ rệt hơn so với PMS điển hình.

Trong PMDD, ít nhất một triệu chứng khí sắc nổi bật (như trầm cảm nặng, lo âu, cáu kỉnh, hoặc biến đổi tâm trạng đột ngột) là tiêu chuẩn bắt buộc cho chẩn đoán.

Chuyên gia cũng phải loại trừ trường hợp PMDD là sự trầm trọng thêm của những rối loạn tiềm ẩn khác, như rối loạn trầm cảm chủ yếu, rối loạn lo âu hoảng sợ, hoặc rối loạn nhân cách.

Mặc dù vậy, chúng có thể xảy ra đồng thời, dẫn đến sự phức tạp và chậm trễ khiến phụ nữ có PMDD phải chịu đựng lâu năm, điều trị sai nguyên nhân.

Trong khi đó, nỗi đau của họ bị coi nhẹ là “bệnh phụ nữ” hay “lại tới tháng”.

PMDD không phải chuyện gì mới…

Từ Hy Lạp cổ đại, Hippocrates đã ghi chép lại những gì phụ nữ chịu đựng về thể chất, tinh thần liên quan tới chu kỳ kinh nguyệt.

Trong lịch sử y học hiện đại hơn, tập hợp các triệu chứng này được gọi bằng tên “căng thẳng tiền kinh nguyệt”, về sau gộp chung với “hội chứng tiền kinh nguyệt”.

Sự hiểu biết về PMDD được nâng lên một tầm mới với Cẩm nang Chẩn đoán và Thống kê các Rối loạn Tâm thần, Phiên bản Thứ năm (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fifth Edition - DSM-5).

Cùng với DSM-5, PMDD được chính thức công nhận là một bệnh tâm thần.

Định danh PMDD không phải là bình thường hoá của những triệu chứng đến tháng thông thường. PMDD cũng không phải là một căn bệnh do “tiếp xúc với văn hoá phương Tây”.

PMDD xuất hiện trong các nền văn hoá không có định kiến về giới tính giống phương Tây. Điều này chứng tỏ sự dễ tổn thương về mặt sinh học, chủ yếu có liên quan tới cơ chế tuần hoàn của các hormone sinh sản, đặc biệt là estrogen và progesterone.

Đã đến lúc nói về Rối loạn Khí sắc Tiền Kinh nguyệt

Dù được DSM-5 ghi nhận chính thức, mức độ nhận thức thực tế về PMDD còn thấp trong nhiều lĩnh vực. Chẳng hạn, bác sĩ đa khoa, bác sĩ sản-phụ khoa, và thậm chí, cả chuyên viên tâm lý có thể chưa nhận thức hoặc xem trọng các dấu hiệu lặp đi lặp lại khiến phụ nữ chịu đựng.

Định kiến từ xã hội trở thành bức tường thành đối với nghiên cứu. Cả kinh nguyệt lẫn sức khoẻ tâm thần là chủ đề có thể khiến đám đông co rúm lại. Chứng kiến phản ứng đó, phụ nữ ngại ngần đi tìm sự giúp đỡ.

Kể cả khi đi khám, nhiều người kể lại cảm giác như bị gaslight khi bác sĩ không hình dung được tình trạng và mức độ triệu chứng của họ — và hơn hết, là thiếu sự cảm thông.

Những yếu tố trên tạo thành vòng lặp khiến sức khoẻ tâm thần của phụ nữ mãi bị hiểu sai, hiểu thiếu sót, và chữa không dứt điểm.

Đặt lòng tin tuyệt đối vào cơ thể bạn

Trong hành trình này, hãy trở thành cổ động viên số một cho sức khoẻ của bạn.

Bước 1 - Chọn bác sĩ của bạn

Bác sĩ sản-phụ khoa có thẩm quyền cũng như chuyên môn để chẩn đoán PMDD, và thường quen thuộc nhất với các triệu chứng của nó.

Trước khi đặt hẹn khám, bạn có thể:

• Gọi trước phòng khám và hỏi về kinh nghiệm của họ trong chẩn đoán, chữa trị Rối loạn Khí sắc Tiền Kinh nguyệt
• Nếu có thể, hãy hỏi thêm PMDD thường được điều trị với những biện pháp nào ở phòng khám đó

Dựa vào đây, bạn có thể ước lượng mức độ quen thuộc của phòng khám với các tiêu chuẩn và kiến thức tức thời.

Bước 2 - Chuẩn bị cho tham vấn

• Theo dõi chu kỳ kinh nguyệt trong ít nhất 3 tháng. Ghi lại các triệu chứng trong mọi giai đoạn của chu kỳ, không chỉ hành kinh
• Thể hiện rõ ý định của bạn (“Tôi đã theo dõi chu kỳ bấy lâu và nghi ngờ tôi có PMDD”)
• Mang theo bảng biểu, dữ liệu chu kỳ mà bạn đã theo dõi (hoặc do ứng dụng biểu thị) để bác sĩ nắm được tổng quan. Dữ liệu này vô cùng quý giá
• Kể về những dược phẩm, phương pháp điều trị bạn đã thử cho các triệu chứng: cái gì có tác dụng, cái gì không
• Thảo luận về các tình trạng khác có thể là nguyên nhân hoặc xúc tác cho các triệu chứng của bạn (chẳng hạn như vấn đề tuyến giáp)
• Nếu có những triệu chứng không lặp lại, hoặc không nằm trong kỳ hành kinh, đừng quên mang chúng ra thảo luận luôn

Bước 3 - Vượt ra khỏi giới hạn phòng khám

Cứ chân thật trong trải nghiệm của bạn. Nếu bác sĩ gợi ý một biện pháp mà bạn đã thử nhưng vô tác dụng hoặc có tác dụng phụ không mong muốn, hãy rõ ràng: “Tôi muốn thử những lựa chọn khác.”

Bạn có quyền có ý kiến thứ hai. Nếu bạn thấy triệu chứng của mình chưa được hiểu tận gốc, hãy tiếp tục thử nghiệm với một chuyên gia, cơ sở khác.

Nếu bác sĩ còn chưa quen thuộc với PMDD, hãy chia sẻ những hướng dẫn chính thức liên quan tới chẩn đoán, chữa trị PMDD từ các tổ chức uy tín với bác sĩ của bạn. Tất nhiên - theo một cách nhẹ nhàng và tôn trọng.

Chu kỳ kinh nguyệt biết nói, còn bạn có đang lắng nghe?

—

Nguồn tham khảo

American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). Arlington, VA: American Psychiatric Publishing.

Cleveland Clinic. (n.d.). Premenstrual dysphoric disorder (PMDD): Causes & treatment. Retrieved May 12, 2025, from https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/9132-premenstrual-dysphoric-disorder-pmdd

Discovery Institute. (n.d.). What’s the difference between PMDD vs PMS? Retrieved May 12, 2025, from https://www.discoverynj.org/pmdd-vs-pms/

Epperson, C. N., Steiner, M., & Yonkers, K. A. (2012). Premenstrual dysphoric disorder: Evidence for a new category for DSM-5. American Journal of Psychiatry, 169(5), 465–475. https://doi.org/10.1176/appi.ajp.2012.11081302

GP Notebook. (n.d.). Diagnosis of premenstrual dysphoric disorder. Retrieved May 12, 2025, from https://gpnotebook.com/pages/gynaecology/premenstrual-syndrome/diagnosis-of-premenstrual-dysphoric-disorder

Hantsoo, L., & Epperson, C. N. (2015). Premenstrual dysphoric disorder: Epidemiology and treatment. Current Psychiatry Reports, 17(11), 87. https://doi.org/10.1007/s11920-015-0628-3

International Association for Premenstrual Disorders (IAPMD). (n.d.). About PMDD. Retrieved May 12, 2025, from https://www.iapmd.org/pmdd

Mayo Clinic. (n.d.). Premenstrual dysphoric disorder: Different from PMS? Retrieved May 12, 2025, from https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/premenstrual-syndrome/expert-answers/pmdd/faq-20058315

Mishra, S., Elliot, H., & Marwaha, R. (2024). Premenstrual dysphoric disorder. In StatPearls. StatPearls Publishing. Retrieved May 12, 2025, from https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK532307/

Office on Women’s Health (OASH). (2021, February 22). Premenstrual dysphoric disorder (PMDD). U.S. Department of Health & Human Services. Retrieved May 12, 2025, from https://www.womenshealth.gov/menstrual-cycle/premenstrual-syndrome/premenstrual-dysphoric-disorder-pmdd

Queensland Health. (2024, May 8). Beyond bloating and mood swings: your guide to premenstrual dysphoric disorder (PMDD) and why it’s more than just premenstrual syndrome (PMS). Retrieved May 12, 2025, from https://www.health.qld.gov.au/newsroom/features/breaking-the-cycle-a-guide-to-understanding-and-managing-premenstrual-dysphoric-disorder-pmdd  

Reid, R. L. (2017). Premenstrual dysphoric disorder (formerly premenstrual syndrome). In L. K. Glass (Ed.), Comprehensive gynecology (7th ed., pp. 807-829.e2). Elsevier.

WebMD. (n.d.). What causes premenstrual dysphoric disorder (PMDD)? Retrieved May 12, 2025, from https://www.webmd.com/women/pms/premenstrual-dysphoric-disorder

Yonkers, K. A., Pearlstein, T. B., & Fayyad, R. (2009). Luteal phase treatment of premenstrual dysphoric disorder with escitalopram. Obstetrics & Gynecology, 113(2 Pt 1), 296–304. https://doi.org/10.1097/AOG.0b013e3181947331

Trong một tá loài có chu kỳ kinh nguyệt, chỉ con người có chu kỳ trung bình bằng đúng một tuần trăng: 29.4 ngày.

Nếu bạn có chu kỳ gần như điển hình và đều đặn, và bạn hành kinh vào lúc trăng non, thì tháng nào bạn cũng sẽ hành kinh vào trăng non.

Sự trùng hợp đáng kinh ngạc này đã đi vào nền tảng của văn minh, vào cách chúng ta hiểu về thời gian, chu kỳ sinh sản, ngôn ngữ, thậm chí tập quán kết đôi và sinh hoạt tình dục.

Nào, cùng chúng mình khám phá…

Ảnh hưởng của mặt trăng lên hormone nữ

Chu kỳ kinh nguyệt được điều tiết bởi vũ điệu tinh tế của các hormones, bao gồm:

• Melatonin
• Hormone hoàng thể (LH)
• Hormone kích thích nang trứng (FSH)
• Estrogen
• Progesteron

Tuyến yên tiết ra melatonin để điều tiết giấc ngủ. Tuyến yên nằm trong não bộ, giao tiếp với buồng trứng và tử cung thông qua trục HPO để kích thích cơ quan sinh sản tạo ra các hormone sinh dục.

Nghiên cứu gần đây chỉ ra rằng ánh trăng cùng với chu kỳ lực hấp dẫn của mặt trăng điều tiết sự sản xuất melatonin, dẫn tới hiện tượng đồng bộ hoá giữa chu kỳ kinh nguyệt với chu kỳ mặt trăng ở nhiều đối tượng tham gia nghiên cứu. Quan sát thường thấy nhất ở phụ nữ trẻ và những ai có chu kỳ dài hơn 27 ngày.

Thêm nữa, lực hấp dẫn của mặt trăng có thể điều khiển được chuyển động của đại dương, tạo nên thuỷ triều và vô số dạng sống phụ thuộc vào môi trường sống đó.

Dù còn mới mẻ và gây tranh cãi, đây quả là một giả thiết hấp dẫn. Mặt trăng có thể gây ra những chuyển biến tinh tế về hormone, từ đó ảnh hưởng tới thời gian và sự vận động của toàn bộ chu kỳ sinh sản

Đi ngược về quá khứ có thể cho chúng ta vài manh mối.

Dư âm từ những ngôn ngữ cổ xưa…

Trong các ngôn ngữ Indo-European, chúng ta dễ dàng tìm được sự liên kết giữa kinh nguyệt và Mặt Trăng.

Chẳng hạn, menstruation (hành kinh) và menses (hiện tượng kinh nguyệt) đến từ tiếng Latin mensis, nghĩa là “tháng”. Bản thân mensis (tháng) xuất phát từ gốc Hy Lạp mene (mặt trăng).

Sự chung chạ nguồn gốc này còn mở rộng tới cả month (tháng) và moon (mặt trăng) trong tiếng Anh. Tiếng Anh cổ có từ monaðblot (month-blood) nghĩa đen là máu-tháng để chỉ kinh nguyệt.

Ngay cả tiếng Việt cũng có bằng chứng: đến tháng (theo lịch mặt trăng) nghĩa là hành kinh.

Hán tự cho tháng trong tiếng Hán và tiếng Nhật đều là “mặt trăng”. Và kinh nguyệt nghĩa đen là “sự kiện đều đặn mỗi tuần trăng”.

Đáng kinh ngạc hơn nữa, thai kỳ của một phụ nữ, nếu tính từ ngày cuối cùng mà cô ấy có kinh nguyệt đến khi sinh hạ đứa con, dài bằng đúng 9 tuần trăng!

Sự vận động của chu kỳ sinh sản được xem như đồng nghĩa với chu kỳ Mặt Trăng. Dường như chúng ta có sự kết nối trực giác giữa cơ thể phụ nữ, Mặt Trăng, và khái niệm thời gian.

Phụ nữ vốn là sinh vật của Mặt Trăng

Trăng non đầu tháng thường được gắn với kinh nguyệt trong các nền văn hoá cổ xưa. Nếu bạn đến tháng vào trăng non, bạn là Chu Kỳ Trăng Trắng / Bạch Nguyệt (white moon cycle). Bạch Nguyệt có xu hướng là người hướng nội, nuôi dưỡng và kết nối với thiên nhiên. Dưới ánh trăng rằm, mẹ Trái Đất cũng đang vào dịp màu mỡ, dễ thụ thai, rộng mở nhất. 

Trăng tròn giữa tháng thường liên quan tới sự rụng trứng. Nhưng nhiều bạn cũng có thể hành kinh vào rằm, gọi là Chu Kỳ Trăng Đỏ / Hồng Nguyệt (red moon cycle). Hồng Nguyệt hiếm xảy ra hơn. Họ có xu hướng là những người phụ nữ thông thái, những phù thuỷ, bà lang,… Thời điểm những người phụ nữ này rụng trứng, họ chăm sóc những người phụ nữ khác đang có kinh kỳ. Họ là người sống sáng tạo, dẫn dắt, và chữa lành.

Sự hành kinh vào trăng rằm còn gắn liền với sức mạnh sáng tạo nằm ngoài giới hạn của sinh sản và nhân giống. Người phụ nữ có thể đưa năng lượng này vào nghệ thuật, doanh nghiệp và dự án cá nhân, hoặc khám phá một lối sống mới mẻ cho bản thân, cho thế giới.

Nhưng nếu chu kỳ kinh nguyệt của bạn không khớp với chu kỳ Mặt Trăng?

Không sao. Ngày nay, hiếm khi phụ nữ có chu kỳ kinh nguyệt trùng khớp với Mặt Trăng. 

Bạn có thể có kinh bất kỳ thời điểm nào trong tháng, không quan trọng là trăng tròn hay trăng khuyết. Miễn là chu kỳ của bạn đều đặn và vẫn là chính BẠN, bạn có thể yên tâm. Nghĩa là kinh nguyệt đến đều đặn và số ngày hành kinh không đổi từ chu kỳ này qua chu kỳ tiếp theo.

Còn nếu chu kỳ của bạn khó đoán định thì có thể có nguyên nhân sâu xa, chẳng hạn như lạc nội mạc tử cung, buồng trứng đa nang, u xơ, pô-líp.

Phụ nữ đều kinh thường ít khi gặp triệu chứng khó chịu, mặc dù vẫn trải qua PMS, đau bụng kinh, hay tích nước, chướng bụng như một chu kỳ điển hình.

Với các biện pháp theo dõi và dự báo kinh nguyệt tiện lợi, bạn có thể dễ dàng đoán được khi nào mùa dâu lại ghé mà không cần phải quan sát chuyển động của Mặt Trăng.

Vì sao chu kỳ kinh nguyệt của bạn không trùng khớp với Mặt trăng?

Lẽ ra, chúng ta cần được ngủ trong bóng tối và sự tĩnh lặng hoàn toàn vào lúc trăng non, và dành những đêm trăng rằm cho khoái lạc, lễ hội, tiệc tùng, những dịp ăn mừng, đoàn tụ – là kết quả của những chuyến đi săn.

Ánh trăng giờ đây phải cạnh tranh với ô nhiễm ánh sáng từ thiết bị điện tử, nhà cửa, phố phường, văn phòng và những biển hiệu chớp nháy ngày đêm. Chúng ta hiếm khi nhìn thấy Mặt Trăng, đừng nói tới được tắm đẫm trong ánh sáng và bóng tối của một tuần trăng hoàn chỉnh.

Giấc ngủ ban đêm bị đứt quãng, không sâu. Thức dậy thường xuyên vào ban đêm làm melatonin bị rối loạn, ảnh hưởng tới sự rụng trứng, và do đó, sự điều tiết của toàn bộ chu kỳ.

Cuộc sống đô thị tách rời khỏi thiên nhiên cũng khiến cho stress và cortisol tăng vọt, làm các hormone sinh sản rối tung và kinh nguyệt trở nên thất thường.

Phần mềm cũng như môi trường sống của con người đã thay đổi chóng mặt, nhưng phần cứng vẫn là của 140,000 năm trước. Và sức khoẻ nội tiết của phụ nữ đã trả giá cho điều đó.

Làm sao để chu kỳ kinh nguyệt hoà hợp trở lại với Mặt Trăng?

Như những người phụ nữ tiền nông nghiệp cổ xưa, ta có thể ngồi dưới ánh trăng bên hồ nước, cởi bỏ những vướng bận như cởi bỏ xiêm y, tắm gội, thanh tẩy, lặng lẽ cầu nguyện với Chị Hằng. Hãy để sức mạnh của nữ thần giúp bạn tìm lại sự hoà hợp. Trong sự im lặng vô điều kiện mà Nàng ban phát, bạn sẽ nghe được tiếng nói bên trong. Hãy cho bản thân tự do hành động, tưởng tượng, yêu, theo đuổi ước vọng thầm kín của bạn trong không gian ấy.

Kết nối với thiên nhiên, không chỉ với Mặt Trăng, mà còn với những ngọn núi, những bãi biển, bình minh trên cánh đồng xanh, chuyến dạo bộ quanh khu bạn sống. “Tiếp đất” là cách nhanh nhất để stress rời đi khỏi cuộc sống của bạn, mang lại nhận thức cao hơn về kết nối giữa cơ thể và các hành tinh.

Hãy thử những cách để điều tiết giấc ngủ theo nhịp điệu tự nhiên:

• Dùng rèm có chức năng khoá ánh sáng để ban đêm ngủ trong bóng tối tuyệt đối
• Xây dựng cho mình một nghi thức buổi tối để chuyển dịch sang trạng thái ngủ, tuyệt hơn nữa nếu thực hiện nghi lễ dưới ánh trăng
• Nghe nhạc thư giãn, tiếng ồn trắng hoặc âm thanh thiên nhiên
• Cố tình làm mọi thứ thật lâu, tạo khoảng không cho bản thân thả lỏng, đừng mãi kẹt trong chế độ sinh tồn

Sức mạnh của chu kỳ kinh nguyệt

Cho dù có vận động theo quy tắc của Mặt Trăng hay không, chu kỳ khoẻ mạnh là tối quan trọng cho sự sống.

Miễn là sự hành kinh đều đặn và mỗi giai đoạn của chu kỳ được đánh dấu bởi những triệu chứng thể chất và tâm trạng quen thuộc, bạn có thể yên tâm. Chu kỳ điển hình của phụ nữ nằm trong khoảng 23-35 ngày. Hiếm người có chu kỳ dài bằng đúng tuần trăng.

Theo dõi độ dài chu kỳ bằng ứng dụng, quan sát màu và kết cấu của máu kinh, và ghi chép lại những triệu chứng thể chất như PMS hay mụn. Dựa vào đây, bạn có thể điều chỉnh chế độ ăn uống, skincare, tập luyện và toàn bộ lối sống, giúp hệ nội tiết của bạn toả sáng. Chu kỳ kinh nguyệt thật sự là cuốn sổ sức khoẻ nếu bạn biết cách đọc nó.

Kết nối với tự nhiên mang cơ thể, sức khoẻ và não trạng của bạn trở lại trạng thái cân bằng. Bạn sẽ thấy kết quả tích cực là kinh nguyệt đều hơn, rụng trứng dễ dự đoán hơn, và không nặng nề các triệu chứng do thay đổi nội tiết.

Kết nối với chu kỳ kinh nguyệt của riêng bạn. Tò mò về bản thân bạn trong mọi giai đoạn của chu kỳ. Đó là bước đầu để đi tới một sức khoẻ toàn diện và một bản dạng tính dục tự do.

Nguồn tham khảo

Cohut, M. (2021, February 12). Menstrual cycles and lunar cycles: Is there a link? Medical News Today. https://www.medicalnewstoday.com/articles/menstrual-cycles-and-lunar-cycles-is-there-a-link

Helfrich-Förster, C., Monecke, S., Spiousas, I., Hovestadt, T., Mitesser, O., Wehr, T. A., & Roenneberg, T. (2021). Women temporarily synchronize their menstrual cycles with the luminance and gravimetric cycles of the Moon. Science Advances, 7(5), eabe1358. https://doi.org/10.1126/sciadv.abe1358

Jones, A. (2021, January 27). Moon cycles and menstrual cycles. The Scientist. https://www.the-scientist.com/moon-cycles-and-menstrual-cycles-68429

Law, S. P. (1986). The regulation of menstrual cycle and its relationship to the moon. Acta Obstetricia et Gynecologica Scandinavica, 65(1), 45–48. https://doi.org/10.3109/00016348609158228

Walters, M. (2021, September 1). The science and lore behind menstruation and the moon. Healthline. https://www.healthline.com/health/womens-health/menstrual-cycle-and-the-moon

Phụ nữ muốn được kích thích tình dục ở đâu?

Các vùng nhạy cảm sơ cấp với vô số đầu dây thần kinh, trực tiếp liên quan đến khoái cảm tình dục, chẳng hạn như bộ phận sinh dục.

Âm vật và âm đạo

Hột le, âm vật, hay mồng đốc theo cách gọi dân gian, là nơi nhạy cảm nhất trên cơ thể phụ nữ. Nó có từ 9,852 - 11,086 đầu dây thần kinh.

Để so sánh, đầu ngón tay của bạn có 3000 đầu dây thần kinh, và toàn bộ lòng bàn tay là 18,000. So sánh diện tích của hột le với bàn tay, bạn có thể hình dung mật độ dày đặc của đầu dây thần kinh trên một điểm duy nhất làm nó siêu nhạy cảm.

Bạn có từng nghĩ hột le chỉ là mô nhỏ xíu bằng hạt đỗ nằm trên cùng của âm hộ? Đấy chỉ là phần chúng ta nhìn thấy được.

Toàn bộ cấu trúc 3D của âm vật mới được phát hiện vào năm 1998, bởi bác sĩ chuyên khoa tiết niệu người Úc Helen O’Connell. Kích thước tổng quan của nó lên tới 12 cm. Từ hạt đỗ trên cùng, âm vật vươn dài xuống dưới bề mặt của môi âm, tạo thành một hệ thống đối xứng gồm những mô cương và dây thần kinh — những cái ‘chân’ ôm xung quanh âm đạo.

Khi được kích thích, máu dồn về làm âm vật cương lên tương tự như dương vật. Kích thích âm vật từ bên trong và bên ngoài là cách làm phụ nữ hưng phấn và dễ dàng đạt cực khoái. Kể cả khi bạn không đặt mục tiêu đi tới đỉnh, cảm giác cũng rất tuyệt vời.

Nghiên cứu cho biết 70-80% phụ nữ đạt cực khoái ổn định với kích thích âm vật trong vòng 5-25 phút, nhưng chỉ 15-20% phụ nữ đạt được cực khoái mà không cần kích thích âm vật.

Toàn bộ sự tồn tại của âm vật là dành cho khoái cảm!

Điểm G 

Điểm G, điểm Gräfenberg, hay G-spot, thường nằm phía sau xương mu, dọc đường niệu đạo, gần cơ thắt niệu đạo và bàng quang. Nó nằm cách cửa mình khoảng 5-8 cm (2-3 in) khi người phụ nữ nằm ngửa. Ngày nay, có lý thuyết cho rằng điểm G thực chất là một phần cấu tạo của âm vật.

Kích thích điểm G tạo ra khoái cảm mãnh liệt cho phụ nữ, đặc biệt khi kết hợp với dương vật thâm nhập vào âm đạo. Nếu khó chạm được điểm G bằng dương vật, bạn có thể dùng ngón tay.

Ở nhiều người, điểm G không nhạy cảm đến thế, hoặc họ không thể tìm thấy điểm G. Việc này là rất bình thường và không phải rối loạn sinh lý.

Ngực và núm vú

Nổi tiếng là nhạy cảm với hàng trăm đầu dây thần kinh, núm vú phản ứng mạnh với sự đụng chạm, áp lực, và nhiệt độ. Nó thay đổi màu sắc, hình dáng và mức độ nhạy cảm theo hormone nữ trong chu kỳ kinh nguyệt.

Kích thích núm vú tiết ra oxytocin — được biết đến với tên gọi “hormone tình yêu” — làm tăng sự thân mật, sự gần gũi và khoái cảm. Nhiều người có thể đạt cực khoái chỉ thông qua kích thích núm vú.

Đùi trong

Đùi trong, vì gần với khu vực khoái cảm trung tâm và có lớp da mỏng, cũng là khu vực nhạy cảm tạo ra sự mong đợi háo hức.

Mu

Phần nhô cao của xương chậu bên ngoài bộ phận sinh dục gọi là xương mu. Phủ trên xương mu là mô mỡ tích tụ lại dưới da, dày lên và tạo thành mu.

Mu là nơi tập trung số lượng lớn các kết nối thần kinh, đồng thời liên quan tới mũ âm vật và môi âm. Kích thích bên ngoài mu, bạn cũng sẽ cảm nhận tác động sinh lý nhanh chóng và rõ rệt.

Điểm A

Điểm A, tên gọi ngắn của anterior fornix erogenous zone, còn được biết đến là điểm G thứ hai. Nó nằm ở chỗ sâu nhất của thành âm đạo trước, ngay bên trên cổ tử cung, cách điểm G một vài cm. Bạn có thể tiếp cận điểm A nhờ vào thâm nhập sâu, thủ dâm hoặc đồ chơi tình dục.

Cổ tử cung

Nhiều bạn đạt cực khoái mãnh liệt với kích thích cổ tử cung, hoặc kết hợp với kích thích âm vật cùng một lúc. Nhưng hầu hết chúng ta cần có dạo đầu kỹ lưỡng trước khi có thể tận hưởng kích thích trực tiếp vào cổ tử cung.

Phụ nữ còn muốn được kích thích ở đâu nữa?

Phần lớn cơ thể phụ nữ là dành cho khoái cảm. Đừng chỉ tập trung vào bộ phận sinh dục. Còn có vô số điểm nhạy cảm thứ cấp.

Da đầu

Được bạn tình luồn ngón tay vào tóc, hay kéo nhẹ tóc cũng làm khoái cảm thêm bùng nổ.

Miệng và môi

Còn gì gợi cảm hơn là hôn! Đôi môi là vùng kích thích tình dục đầy sức mạnh. Và như với mọi sức mạnh, khi nào bạn thành thạo nó, bạn mới thật sự đam mê nó. Đừng ngại thử nghiệm để tìm ra cách hôn mà bạn (và bạn tình) thấy thích.

Tai và cổ

Cổ, xương quai xanh, và phía sau tai là vùng da siêu nhạy cảm. Bạn có thể chơi đùa để kích thích chúng: cắn yêu, liếm, hôn hoặc vuốt ve.

Cánh tay trong, nách, cổ tay, lòng bàn tay

Vùng nách có thể rất nhạy cảm và gợi dục, nên đừng ngó lơ chỗ này! Nhẹ nhàng vuốt ve nách, cổ tay và bắp non cánh tay để giúp cô ấy thư giãn và bật lên tâm trạng cho tình yêu.

Bụng dưới, thắt lưng

Khu vực thắt lưng và rốn mang lại khoái cảm ít ai ngờ tới. Chúng thích được hôn và chạm nhẹ, và cực kỳ hứng thú với những trò chơi nhiệt độ và xúc giác.

Bàn chân, ngón chân

Bàn chân chứa vô số kết nối thần kinh, chưa kể ấn một số huyệt ở lòng bàn chân có thể mang lại khoái cảm đặc biệt. Bởi vậy nhiều người yêu việc được kích thích bàn chân trước và trong khi quan hệ tình dục.

Điều gì là quan trọng nhất về kích thích tình dục ở phụ nữ?

Hãy giữ một tinh thần tò mò trong sáng để tìm hiểu xem bạn – đúng vậy, chỉ mình BẠN thôi – thật sự được thoả mãn bởi điều gì. Bởi vì mỗi cơ thể là độc nhất.

Khoái cảm tình dục không chỉ là vấn đề kích thích đúng chỗ. Nó là sự hoà quyện của khoảnh khắc, mối quan hệ, cảm xúc và não trạng của bạn. Khi làm đúng, tình dục sẽ là trải nghiệm tuyệt vời, mang bạn và bạn tình đi tới những niềm hân hoan tột đỉnh, thuần tuý.

Đối với phụ nữ, lòng can đảm lớn lao nhất là chân thật với những ham muốn của bản thân. Đó là đối mặt và đón nhận toàn bộ sự thật của những gì bạn muốn, là tự tin đặt ra điều kiện và giới hạn, là làm chủ trải nghiệm có được thứ bạn muốn.

Tự hiểu cái gì làm cho bạn hưng phấn, và bao nhiêu là đủ, là cách tuyệt vời để giúp hai bạn cùng làm cho đời sống tình dục ngày càng tuyệt hơn.

Nguồn tham khảo

Encyclopædia Britannica. (n.d.). Sexual response cycle. Britannica. Retrieved March 30, 2025, from https://www.britannica.com/topic/sexual-response-cycle

Jannini, E. A., Rubio-Casillas, A., Whipple, B., Buisson, O., Komisaruk, B. R., & Brody, S. (2012). Female orgasm(s): One, two, several. The Journal of Sexual Medicine, 9(4), 956–965. https://doi.org/10.1111/j.1743-6109.2012.02694.x

Kaya, A. E., & Çalışkan, E. (2018). Women self-reported G-spot existence and relation with sexual function and genital perception. Turkish Journal of Obstetrics and Gynecology, 15(3), 182–187. https://doi.org/10.4274/tjod.55531

Nummenmaa, L., Suvilehto, J. T., Glerean, E., Santtila, P., & Hietanen, J. K. (2016). Topography of human erogenous zones. Archives of Sexual Behavior, 45(5), 1207–1216

Wallen, K., & Lloyd, E. A. (2011). Female sexual arousal: Genital anatomy and orgasm in intercourse. Hormones and Behavior, 59(5), 780–792. https://doi.org/10.1016/j.yhbeh.2010.12.004

Whipple, B. (2015). Female ejaculation, G spot, A spot, and should we be looking for spots? Current Sexual Health Reports, 7(2), 59–62.

Winkelmann, R. K. (n.d.). The anatomy and histology of the human vulva. CIRP Library. Retrieved March 30, 2025, from https://www.cirp.org/library/anatomy/winkelmann/

Trong mỗi chu kỳ, bạn chỉ có khả năng thụ thai khoảng 6 ngày xung quanh ngày rụng trứng. Đó là cửa sổ thụ thai.

Bản thân sự rụng trứng chỉ kéo dài 24 giờ. Nhưng não bộ, buồng trứng và tử cung phải làm việc cần mẫn suốt chu kỳ kinh nguyệt — với những hormone là những sứ giả truyền tin — để phối hợp chuẩn bị cho sự kiện đó.

Ngay lúc này, hàng trăm hormone như những mạch nước ngầm đang chảy bên dưới, định hình cuộc sống hàng ngày của bạn.

Hãy làm quen với những hormone rụng trứng.

Nếu Oestrogen là Beyonce của những hormone…

• tự tin
• hấp dẫn
• gợi cảm
• dễ thụ thai
• dễ dàng master những kỹ năng phức tạp
• đầy năng lượng
• hấp dẫn mọi ánh nhìn
• đường nét cơ thể đối xứng hơn
• da đàn hồi và sáng hơn
• sẵn sàng chinh phục thế giới

… thì Testosterone chính là Serena Williams.

• (không phải là hormone nam, tất cả mọi người đều có!)
• chủ động
• tham vọng
• cạnh tranh
• quyến rũ
• đỉnh cao của ham muốn tình dục

Sự phối hợp của những hormone rụng trứng là công thức tạo nên sự chuyển hoá trong bạn. Cửa sổ thụ thai là một phép màu.

Bạn sẽ biết thời điểm rụng trứng sắp tới nếu như…

• Bạn đang tăng tốc trên tất cả mọi mặt trận và không gì có thể cản bước bạn
• Bạn cảm thấy bình tĩnh, cân bằng, một cách đầy năng lượng
• Bạn mô tả chính xác suy nghĩ, cảm xúc của bản thân
• Khi nói đến game tán tỉnh, bạn đang là #1
• Bạn trong tâm trạng dành cho tình yêu và khoái cảm - cảm thấy như được vuốt ve bởi sự sống
• Bạn thấy ướt ở dưới đó, mỗi khi nghĩ tới người ấy
• Bạn thoải mái khi cho và nhận tình yêu
• Bạn đi tìm sự đoàn tụ, tình yêu và trải nghiệm hợp nhất
• Nếu bạn chạm vào cổ tử cung, bạn sẽ thấy nó mềm, rút lên vị trí cao, mở rộng, và ướt
• Khí hư của bạn trở nên trong và sánh như lòng trắng trứng

Cửa sổ thụ thai: khi bạn là phiên bản tuyệt nhất.

Mở rộng

Bạn có cảm nhận thấy bạn đang mở rộng? Bạn có xu hướng bước ra khỏi vùng an toàn, nhận lấy những thử thách, và khám phá những điều mới về chính bản thân. Mắt bạn hướng lên trên, về phía chân trời thay vì gù lưng cúi nhìn xuống mặt đất. Lòng tin, cảm hứng và tinh thần lạc quan đang tăng lên. Những giới hạn đang bị kéo giãn, nới rộng, hoặc tan biến.

Bất bại

Đây là lúc không gì có thể cản bước bạn. Vì bạn biết rõ bạn muốn gì.

Bạn gây ấn tượng mà không cần cố gắng. Bạn hoàn thành to-do list như bay. Bạn dẫn đầu trong công việc. Bạn bình tĩnh kể cả khi ai đó lấy những mục tiêu và nỗ lực của bạn ra làm trò cười. Bạn không chùn bước trước những trò bắt nạt.

Bạn vẫn là bạn — nhưng x10 lần — một cách thật duyên dáng.

Kết nối và giao tiếp

Bạn mang lại năng lượng chân thành, ấm áp, cởi mở. Đây là lúc dành cho buổi hẹn đầu, hay khởi động lại những ngọn lửa cũ.

Năng lực giao tiếp cho bạn uống mật ngọt của tình bạn và tình yêu. Mùa rụng trứng là mùa để đưa bản thân ra ngoài kia, gieo mầm những ý tưởng, kết nối với những ai có thể đưa bạn đến gần hơn cuộc sống trong mơ.

Sáng tạo

Càng gần rụng trứng, bạn càng sáng tạo. Năng lượng tình dục chính là năng lượng tạo nên sự sống. Nó là nội lực của tạo hoá.

Hãy để ngọn lửa đốt cháy và chuyển hoá bạn. Hãy thực hiện ngay ý tưởng bạn đang ấp ủ. Hãy cưỡi con sóng của sự sáng tạo và đừng dừng lại cho đến khi bạn xong.

Khoái cảm

Thời điểm bạn dễ thụ thai nhất, bạn cũng dễ đạt cực khoái nhất.

Toàn bộ cửa sổ rụng trứng khiến bạn rung lên như một cơn khoái cảm kéo dài. Cảm giác như sex buổi trưa trong một ngày hè nắng sau giấc power nap ngon lành có chút caffeine.

Có nguyên lý tính dương (sự chủ động, sở hữu, gây ấn tượng) nhưng cũng có cả nguyên lý tính âm (bị động, đón nhận, mở rộng, chào đón sự hợp nhất, buông bỏ, thả lỏng để đi tới tận cùng khoái cảm).

Đúng vậy, chúng ta là tác giả của cuốn sách cuộc đời mình. Nhưng chúng ta cũng có thể buông bỏ mọi nỗ lực và cứ tận hưởng trong khoảnh khắc chúng ta đang sống.

Lãng mạn

Sự lãng mạn không chỉ nằm trong thế giới vật lý. Nó là một mindset. Nó là sự cam kết với tình yêu cuộc sống, không loại trừ khía cạnh nào.

Nó là uống một ly trà nóng, ăn một bữa ăn ngon, thưởng thức một bức tranh vĩ đại, đọc một cuốn sách mang lại cuộc cách mạng cá nhân.

Nó là lòng tin vào sự tái sinh, sự nảy nở của trực giác và tình yêu, xuất phát từ đức tin vào sự sống.

Nó là gieo mầm những ý tưởng của bạn vào mảnh đất thời gian và chờ xem cái gì sẽ kết quả.

Nó là kết nối với tính nữ trong bạn bằng cách cho phép tự biểu hiện bản thân đến cực điểm.

Manifest

Rụng trứng là lúc để biến những điều bạn muốn thành sự thật, để gieo mầm cho những cơ duyên. Giới hạn duy nhất là trí tưởng tượng của bạn.

Hãy cứ đùa về những điều bạn muốn, bởi vì…

Bạn có sức mạnh tạo nên mọi điều bạn ước mơ, bởi vì bạn chính là sự sống.

—

P/S: Cocmau gửi đi Nguyệt San hàng tuần. Nếu bạn cũng muốn nhận thư, hãy tham gia cùng những con người thông minh khác đang cùng chúng mình trả lời những câu hỏi về phụ nữ.

Đây là một trong những việc nói thì đơn giản nhưng thực tế làm thì ngược lại, đối với phụ nữ nói riêng, đối với sức khoẻ kinh nguyệt, phụ khoa và tình dục nói chung.

Có cả trăm điều khiến bạn lo âu về khám phụ khoa, chẳng hạn như…

Bạn mới đi khám lần đầu nên không biết chuyện gì sẽ xảy ra.

Bạn đã đối mặt với những lo âu về bất thường kinh nguyệt, về cơ thể dậy thì cả thập kỷ trước khi bạn quan hệ tình dục hay mang thai lần đầu.

Bạn chưa được chuẩn bị để cảm thấy thoải mái chia sẻ những vấn đề phụ khoa, tình dục với người lạ.

Bạn đã sống sót qua những chấn thương hoặc xâm hại tình dục.

Bạn đến từ nền tảng văn hoá-gia đình cho rằng tình dục là dơ bẩn, hoặc chỉ đi khám phụ khoa khi nào có bệnh do hành vi tình dục không đúng đắn gây ra.

Bạn sợ sẽ khám phá ra những bệnh nghiêm trọng hơn, như buồng trứng đa nang, ung thư cổ tử cung, hay ung thư vú.

Bạn có áp lực về việc vùng kín phải trông thế nào, phải có mùi ra sao, phải wax lông thế nào. Bạn lo ngại vùng kín của bạn có vấn đề, có bệnh, hay trông khác thường.

Bạn sợ sẽ làm điều gì xấu hổ, như rò rỉ nước tiểu hoặc xì khí ga.

Bạn đã đọc quá nhiều thông tin trên mạng về khám phụ khoa và các bệnh phụ khoa, và những gì đọc được khiến bạn càng thêm hoang mang.

Âm đạo bị khô hạn, hoặc vị trí nằm không thoải mái, hoặc cảm giác lạnh ngắt khi các dụng cụ y tế chạm vào cơ thể bạn, đều khiến bạn căng cứng lên làm buổi khám khó khăn hơn.

Nếu cơ thể phụ nữ là một ngôi đền, thì nó đã bị bỏ hoang và y học đang nhìn vào nó với vẻ mặt hoang mang, nhăn nhó, không giấu nổi định kiến.

Đừng ngạc nhiên khi các cô bé mới lớn thà lên Threads hỏi hàng nghìn người lạ chẩn đoán bệnh phụ khoa và kinh nguyệt, thay vì đặt một buổi hẹn với bác sĩ.

Giới y học cần thừa nhận rằng phụ nữ đang ở vị trí cực dễ bị tổn thương.

Khi bạn đi khám, lẽ ra bạn là khách hàng, lẽ ra bạn là thượng đế.

Nhưng bạn lại ở vị trí quá dễ bị tổn thương. Một người lạ đang nhìn vào bộ phận thân mật nhất, bao trùm bởi những bí ẩn, mà ngay cả bạn còn chưa bao giờ nhìn trực tiếp.

Bạn còn cần phải phơi bày ra đời sống tình dục, thói quen sinh hoạt, nội tiết tố, lịch sử sức khoẻ thai sản và chu kỳ kinh nguyệt.

Bạn sợ bị đánh giá.

Ai ở trong vị trí của bạn cũng sẽ cảm thấy như vậy.

Những gì người khác nói về cơ thể, thói quen sinh hoạt, hay sức khoẻ tình dục của bạn hoàn toàn nằm ngoài khả năng kiểm soát của bạn. Một câu bình luận vô ý hết sức ngớ ngẩn của một người không biết gì về bạn có thể khiến bạn nghi ngờ mọi thứ về bản thân.

Bất chấp những điều nằm ngoài tầm kiểm soát, hãy tin tôi, bạn không bất lực.

Hãy nhận ra và làm chủ sức mạnh của bạn.

Cách để nhận được nhiều nhất từ lịch hẹn khám phụ khoa

Chọn chuyên gia

Tìm hiểu về các bác sĩ trong khu vực. Hỏi ý kiến từ bạn bè, người thân, hoặc từ bác sĩ đa khoa. Đừng ngại đi shopping tới khi bạn cảm thấy thoải mái với một bác sĩ hoặc chuyên gia y tế nhất định.

Chuẩn bị thông tin

Mang theo mọi thông tin y tế bạn cần, bao gồm lịch hoặc ứng dụng theo dõi chu kỳ kinh nguyệt, lịch sử tiêm vaccine, xét nghiệm tế bào cổ tử cung, tầm soát ung thư, và tiền sử bệnh gia đình. Và đừng quên một điều nữa! Hãy mang theo đơn thuốc và thực phẩm bổ sung mà bạn đang sử dụng.

Ghi chép những câu hỏi

Trong phòng khám bạn rất dễ quên mất câu hỏi khi hàng hoá đang được trưng bày cho mọi con mắt quan sát. Vì vậy hãy ghi lại trước tất cả những mối quan tâm, lo lắng của bạn để không bỏ sót bất kỳ thông tin gì. Trong buổi khám, bạn cũng có thể note lại những từ khoá cần ghi nhớ, cần hỏi lại bác sĩ hoặc nghiên cứu thêm.

Đi cùng một người hỗ trợ

Đây là hack yêu thích của bọn mình. Nếu bạn thấy lo âu, hãy đi cùng một người bạn thân, một thành viên gia đình cực kỳ đáng tin cậy, đặc biệt là người đã có kinh nghiệm khám phụ khoa và sẵn sàng đấu tranh vì lợi ích của bạn trong mọi tình huống.

Mặc đồ thoải mái

Bạn sẽ cần phải thay bộ đồ của bệnh viện cho buổi khám (thực ra là một cái váy!). Nên hãy ưu tiên áo quần thoải mái, dễ cởi ra-mặc vào trong ngày bạn có lịch khám.

Đừng đi vệ sinh vội

Có thể bác sĩ sẽ cần lấy mẫu nước tiểu của bạn cho các xét nghiệm. Hãy lưu ý loại trừ khả năng này với bác sĩ trước khi ghé thăm nhà vệ sinh.

Những lúc nên tránh khám phụ khoa

Nếu bạn đang trong kỳ kinh nguyệt, có thể bác sĩ sẽ không quan sát được trực tiếp hoặc không lấy được mẫu cho các xét nghiệm cần thiết.

Nếu bạn mới quan hệ tình dục ngày hôm trước, mẫu thử cũng có thể bị ảnh hưởng và không phản ảnh chính xác tình trạng sức khoẻ của bạn (trừ khi bạn đến khám vì vấn đề với quan hệ tình dục—trong trường hợp đó CHẮC CHẮN là hãy đi khám không cần chờ đợi nhé!)

Cứ thư giãn

Hãy chủ động nói với bác sĩ nếu bạn thấy lo lắng. Thừa nhận cảm xúc một cách chân thành, bạn sẽ làm xì hơi quả bóng áp lực. Hít thở sâu và thư giãn. Chú ý thư giãn vai, hàm, cổ họng và hông. Làm body scan và tập trung vào những vị trí đang căng thẳng để thả lỏng nó. Hãy tin tưởng rằng bác sĩ ở đây để giúp bạn giải quyết vấn đề sức khoẻ, đồng thời cho bạn biết chính xác chuyện gì xảy ra xuyên suốt quá trình thăm khám.

Hỏi MỌI THỨ (và nhớ kể MỌI THỨ luôn)

Ngay khi bước vào phòng khám hãy thẳng thắn về vấn đề khiến bạn đang băn khoăn. Những câu hỏi từ “Làm sao để tự khám ngực?” cho tới “Tuần trước tôi quan hệ không có biện pháp bảo vệ. Tôi có cần xét nghiệm bệnh truyền nhiễm nào?” đều thoải mái hết.

Trở nên trung thực tuyệt đối như thế thật là đáng sợ! Rất nhiều phụ nữ nói dối với bác sĩ. Nhưng bác sĩ sẽ không thể giúp bạn đúng cách nếu bạn không trung thực. Và nếu bạn không biết phải mở lời như thế nào - đừng quên bạn có một danh sách những câu hỏi đã chuẩn bị ở trên.

Hỏi về các bước tiếp theo

Bạn có cần chủ động gọi cho phòng khám để nhận kết quả xét nghiệm? Hay phòng khám sẽ gọi cho bạn? Khi nào cần tái khám? Khi nào thuốc sẽ có tác dụng? Khi nào viêm nhiễm sẽ chấm dứt? Tác dụng phụ của thuốc? Lưu ý điều chỉnh đời sống, sinh hoạt? Đừng rời khỏi phòng khám mà không biết phải làm gì tiếp theo.

Cứ tiếp tục follow up

Mối quan hệ giữa bạn và bác sĩ không kết thúc ở phòng khám. Nếu bạn vẫn còn thấy băn khoăn, hãy nhấc điện thoại lên và gọi cho phòng khám. Có thể bạn sẽ không gặp được bác sĩ trực tiếp, nhưng y tá trực và các chuyên gia y tế sẽ cho bạn câu trả lời bạn đang tìm kiếm.

Làm chủ sức khoẻ phụ khoa

Khám phụ khoa là cơ hội để bạn giải đáp mọi câu hỏi bỏng cháy, những nút thắt về sức khoẻ và đời sống. Đối với nhiều bạn, đi khám phụ khoa lần đầu còn là một trong những nghi lễ giúp chuyển tiếp thành người trưởng thành chủ động nhận lấy trách nhiệm chăm sóc sức khoẻ bản thân. Đó là một bước tiến gần hơn tới tính dục khoẻ mạnh và kết nối tin cậy với cơ thể.

Nếu bạn quên chưa ăn mừng sự kiện trọng đại đó - hãy để chúng mình giúp.

Cùng nâng ly vì bạn!

Cocmau gửi đi Nguyệt San hàng tuần. Nếu bạn cũng muốn nhận thư, hãy tham gia cùng 150+ con người thông minh khác đang cùng chúng mình trả lời những câu hỏi về phụ nữ.

Lại là quãng thời gian giữa Tết Tây và Tết Ta. Có lẽ bạn đang chuẩn bị tinh thần cho việc đối mặt với gia đình và những cuộc trò chuyện có khả năng đặt bạn vào vị trí vừa khó xử, vừa khó nghĩ. Bạn muốn giữ mình cool, bạn muốn tận hưởng quãng thời gian này để nghỉ ngơi, để ký ức năm cũ lắng đọng, để phản tỉnh, để đặt kế hoạch cho năm mới, để tái tạo bản thân. Bạn không có thời gian cho những khủng hoảng, tranh cãi hay drama.

Bạn là một tâm hồn nhạy cảm và không cần phải chối bỏ sự thật đó.

Những câu hỏi này có thể làm bạn cảm thấy tồi tệ vì bạn chưa có câu trả lời, mà xưa giờ bạn chỉ được thưởng mỗi khi bạn biết câu trả lời. Bạn đang nằm dưới áp lực khủng khiếp phải tìm ra đáp án cho mọi câu hỏi lớn của cuộc sống khi bạn mới ngoài 20. Hoặc bạn đã biết câu trả lời thật sự nhưng chúng sẽ không được những người thân quen chấp nhận.

Sống đúng với bản thân nghĩa là phản bội sự kỳ vọng của tất cả mọi người. Hé lộ những sự thật về bản thân bạn khiến cho bạn ở vị trí dễ tổn thương, bị tấn công cảm xúc, bị hiểu lầm, bị lung lay lòng tin vào chính bản thân bạn.

Trước hết, ai ở trong tình huống này cũng sẽ phản ứng giống như bạn.

Phản xạ đầu tiên của hầu hết chúng ta là bỏ chạy khỏi những gì làm ta không thoải mái. Chúng ta chưa bao giờ học cách ngồi yên với những cảm xúc. Ta phải ngay lập tức sửa chữa, vá víu, hay chối bỏ. Bản năng của cái tôi là tồn tại và nó cố bám vào bất cứ niềm tin nào giữ cho nó nguyên dạng. Một tác động dù nhỏ đến mấy, chỉ là vài lời hỏi thăm thêm chút châm chọc, có khả năng khiến nó phải tái cấu trúc và do đó, luôn khiến cái tôi quằn quại, đau đớn.

Vì vậy, bạn đã xây lên một bức tường để bảo vệ những giác quan nhạy cảm.

Bạn trở nên không authentic, bạn né tránh những câu hỏi hoặc trở nên quá phòng thủ. Bạn vặn nhỏ bớt ánh sáng của bản thân. Và điều này tra tấn tinh thần bạn. Giữa những người thân quen, bạn căng thẳng như sống giữa những người xa lạ. Sự thật là chúng ta chỉ muốn được yêu thương trọn vẹn khi là chính mình. Trở lại với chính mình, ta mới có thể thư giãn.

Mình hy vọng bạn nhận ra một điều:

Bạn có thể toả sáng như mặt trời. Mặt trời chẳng điều chỉnh mình cho bất kỳ ai. Nhưng những bông hoa vẫn nhận được chính xác những gì chúng cần. Bạn toả sáng vô điều kiện, và bóng tối sẽ tự thân tan biến. Không có ánh sáng mặt trời, bạn sẽ chết và trái đất cũng sẽ chết. Sự tồn tại của bạn đồng nghĩa với rực sáng.

Cứ sống đúng là chính bạn và đối mặt với những câu hỏi một cách thật lòng. Và biết đâu, bạn sẽ nghe thấy tín hiệu trong những tiếng ồn?

Đừng bỏ chạy nữa, hãy quay lại và đối mặt với cơn bão đang đến. Để cho cơn sóng tràn qua bạn.

Sao không sử dụng những câu hỏi này để tìm hiểu cái gì thật sự đang trigger bạn? Sao không cho phép bạn nghe những tín hiệu mà cảm xúc mang đến?

Tất cả những gì gây khó chịu cho bạn về thế giới, đều xuất phát từ một tiếng nói tận đáy lòng: “nhỡ đâu họ đúng?” Và nếu họ đúng, chuyện tệ nhất có thể xảy ra là gì? Ngược lại, chuyện tốt nhất có thể xảy ra là gì?

Biến mọi câu hỏi trở thành khả năng. Chấp nhận mọi thứ như là thử thách. Chơi đùa với mọi ý tưởng. Tất cả chỉ là trò đùa, còn bạn lại coi nó như bài kiểm tra!

“Năm nay có kế hoạch gì?”

Kế hoạch của bạn là trở thành phiên bản tuyệt nhất của bản thân. Để luôn trong tư thế sẵn sàng bắt lấy cơ hội mà cuộc sống ban cho. Để dám cưỡi con sóng của cảm hứng và lòng quyết tâm. Bạn đẩy tiến bộ tới phía trước trong cả cuộc sống cá nhân và trong công việc. Mỗi ngày, bạn tỉnh dậy và cảm thấy ngày hôm nay là một cơ hội để làm những điều đáng kinh ngạc. Bạn sống để tạo ra những gì chưa từng tồn tại trên trái đất ngày hôm qua. Mọi điều bạn có thể visualize nghĩa là bạn-ở-thì-tương-lai đang thì thầm với bạn: tương lai đó đã thành sự thật. Bạn không có trở ngại gì trong hành động. Thế nên, kế hoạch của bạn năm nay là gì? Nắm lấy vũ trụ này và biến nó thành cục đất nặn đồ chơi.

“Không tính lấy chồng hả?”

Bạn muốn tình yêu và sự kết nối. Bạn muốn một người bạn tâm hồn. Bạn có nhận thức đầy đủ về những hệ quả của lựa chọn bạn đưa ra, dù bạn tiếp tục sống một mình hay sẽ kết tóc se duyên với người bạn đã chọn. Bạn nhận thức được bản chất quan hệ vợ chồng đang ngày một tiến hoá để thích nghi với xã hội mới, kỷ nguyên mới. Bạn sẽ không cho phép bản thân ra quyết định từ những hoài nghi, vội vàng, FOMO, lo sợ, thiếu nhận thức. Bạn chỉ đưa ra quyết định từ lòng dũng cảm, sự tự biết, hy vọng, và lòng tin.

“Đã định con cái gì chưa?”

Con cái là đặc quyền, là món quà của tạo hoá. Sự thật là bạn phải đánh đổi sự sống của bạn để có được một đứa con. Nhưng bạn đồng thời sẽ chuyển hoá. Bạn sẽ bước vào một thế giới quan mới rộng lớn, bao dung, hoà hợp hơn với tất cả, khi con đến với bạn. Trái ngược với mọi người thường nghĩ, con cái có chọn cha mẹ để sinh ra. Chúng nhận thức được toàn bộ hành trình chúng sẽ đi qua với cha mẹ. Chúng nhận thức được mạng lưới những cơ hội, những con người, những niềm tin, những sắp đặt của tạo hoá đã đưa chúng tới cuộc sống. Chúng chỉ không có ký ức mà thôi.

Hiểu được sự trọng đại của một sự chuyển hoá như thế, bạn đã trưởng thành. Bạn tha thứ cho cha mẹ. Bạn đi tiếp với cuộc sống của bạn, từ đây một mình. Bạn bắt đầu hiểu được phép màu của sự sống và vẻ đẹp của ý chí tự do. Bạn đón nhận trọng trách bằng linh cảm thiêng liêng. Bạn sẽ đưa ra quyết định liên quan đến con cái xuất phát từ đức tin vào chính sự sống. Gia đình lúc này không còn là áp lực, mà một lần nữa, trở lại làm điểm tựa cho bạn. Và áp lực của câu hỏi tan biến.

“Năm rồi kiếm được bao nhiêu tiền?”

Bạn từng có lo âu về tiền bạc và đó là lý do câu hỏi này từng khiến bạn muốn chóng mặt. Một phần trong bạn trước đây xem tiền bạc như thước đo giá trị và năng lực của bản thân. Giờ bạn đã từ chối việc nghi ngờ bản thân vì thang đo vật chất. Giá trị của bạn là tuyệt đối. Bạn sống trong sự sung túc, an yên về tài chính cá nhân, cho phép bạn ngày càng dám đảm đương những trọng trách, cơ hội và rủi ro lớn hơn. Bạn tái cấu trúc mối quan hệ giữa bạn với tiền bạc. Bạn không còn bị tra tấn bởi những nỗi lo âu về tiền, mà ngược lại, bạn đang trở thành bà chủ và tiền trở thành người làm công cho bạn. Tiền bạc sẽ đến bất cứ khi nào bạn muốn, vì bạn đã biết cách rung động với tần số của sự dồi dào thịnh vượng.

“Tính bao giờ thì thăng tiến / có đứa nữa / mua nhà mua đất?”

Dường như cả thế giới chỉ muốn kiểm soát xem bạn có đang làm đúng theo “kịch bản” hay không. Một kịch bản thiếu trí tưởng tượng không thể là template chung cho 8 tỉ tâm hồn trên trái đất. Bạn biết tiềm năng của bạn rộng lớn hơn như thế. Bạn đã có vision board rõ ràng cho những gì bạn muốn đạt được, dù tất nhiên, bạn sẽ không lãng phí công sức để giải thích cho bất kỳ ai. Năm nay là năm của bạn và bạn sẽ dành 120% sự tập trung để đạt được những gì bạn muốn. Bạn không bao giờ thấy hối lỗi vì dám mơ ước, dám tiến tới ước mơ của bạn. Và vì thế, bạn biết rằng giới hạn duy nhất của những gì bạn có thể đạt được chỉ là trí tưởng tượng mà thôi.

Khi bạn đã hiểu và chấp nhận những điều sâu kín trong lòng, những cuộc chuyện phiếm thường ngày bỗng trở nên thú vị. Hoá ra, chẳng có áp lực nào. Chỉ là bạn đang tự áp lực lên bạn. Chỉ là bấy lâu nay bạn đã không dám lắng nghe trực giác.

Trong một thế giới liên tục cấy vào bạn những nỗi hoài nghi như một cơ chế kiểm soát, yêu bản thân tuyệt đối là hành động nổi loạn tối thượng. Bạn có thể khéo léo cho bản thân không gian tinh thần và sự riêng tư để nuôi dưỡng cuộc sống trong mơ. Bạn không cảm thấy cần phải xin lỗi ai khi cứ đi theo kế hoạch và tốc độ của riêng bạn. Bạn cho phép sự thật cá nhân của bạn biểu hiện ra trong sự toàn thiện. Bạn đủ yêu bản thân để không bao giờ phải vật lộn với sự tự hoài nghi, dù chỉ trong một khoảnh khắc. Với bạn, 2025 sẽ là năm của self-care, wellness, của những cú nhảy vượt bậc về mindset và thành công ngoài sức tưởng tượng.

Chúc bạn một kỳ nghỉ lễ mạnh khoẻ, ấm áp, bình yên khi về với gia đình - vì cuối cùng, bạn đã tìm thấy bình yên trong chính bạn.

Lo âu căng thẳng giống như đóng tiền nhà hai lần. Tôi chịu đựng gấp đôi mức độ khổ sở của cùng một biến cố. Trông đợi một sự kiện gì đó xảy ra còn tệ gấp mười lần so với thực tế khi nó xảy ra.

Hiểu được sự vô lý của nó, tôi vẫn lo âu như thường.

Cùng với quá trình khởi nghiệp, chúng tôi đã học được cách bất di bất dịch và cứ là chính mình trong tâm bão khi cơn bão đang xoay chuyển thế bên giới bên ngoài.

Ở Smooth, chúng tôi đặt sức khoẻ tinh thần + cảm xúc của phụ nữ làm ưu tiên số một. Không gì làm chúng tôi vui hơn là được nói về những cách để phụ nữ tìm thấy bình yên, hạnh phúc.

Mặc dù chúng tôi đồ rằng tất cả mọi người đều sẽ chỉ được lợi nếu biết cách thư giãn.

Vài ngày trước, tôi bừng tỉnh trước một khám phá:

Tôi có thể thư giãn vô điều kiện

Thư giãn là bản chất của tôi. Tôi đã biết trạng thái này từ trước khi có nhận thức. Lớn lên, có thêm nhận thức, tôi hấp thụ thêm các lớp căng thẳng. Cơ thể như bộ nhớ vật lý ghi lại những chấn thương cảm xúc, tinh thần theo thời gian. Phản ứng của tôi với chúng cũng được ghi lại vào mỗi lớp vỏ mỗi ngày một tích tụ thêm.

Thư giãn là vặn ngược vòng lặp và thả ra dần các layer căng thẳng. Hành trình này có đích đến là chính tôi. Nó đi vào bên trong, nó không có đích đến, nó không phải một cuộc đua.

Tôi không cần phải thư giãn để làm việc hiệu suất hơn.

Tôi không cần phải thư giãn để trở thành người tốt hơn.

Tôi không cần phải thư giãn để “kiểm soát” cảm xúc. Không có gì cần kiểm soát.

Tôi có thể cứ thế thả rơi mọi gánh nặng chỉ vì tôi thấy nặng.

Tôi đang làm điều này duy nhất vì tôi khao khát sự nhẹ nhõm đó, và tôi biết tâm hồn tôi có sẵn hạt mầm của sự tĩnh lặng. Thật lãng phí một cuộc đời nếu tôi không đạt tới cực điểm những hạt mầm mà tôi có.

Thư giãn là khả năng tái nạp năng lượng bất cứ khi nào cần

Cứ ngồi xuống và gặp Chân Ngã / Chúa / Suối Nguồn của bạn bất cứ khi nào bạn có thời gian. Chỉ cần một khoảnh khắc được tưới tắm bởi suối nguồn, bạn sẽ lại tràn đầy sức sống.

Chỉ cần bạn bật lên sự nhận thức, bạn sẽ nhận ra “Bạn” vẫn ở đó bấy lâu nay.

Nhưng nhận thức khác với tập trung.

Tập trung nghĩa là loại trừ tất cả mọi thứ khác ngoại trừ đối tượng tập trung. Tập trung là co hẹp, giới hạn. Giờ phút bạn tập trung vào thứ này, bạn không thể tập trung vào thứ gì khác. Tập trung đốt cháy năng lượng.

Nhận thức không có đối tượng, không có chủ thể. Nhận thức là ý thức về tất cả mọi thứ đang xảy ra ở mọi nơi cùng một lúc. Nhận thức là hư không, nó ngày càng giãn nở ra. Nhận thức thuần tuý trong thiền giúp bạn nghỉ ngơi.

Cứ ngồi xuống và không làm gì cả, và để suối nguồn tràn đầy bên trong, bên ngoài, bên trên, bên dưới của bạn. Thả lỏng sự nhận thức và để tất cả đổ ập vào, lấp đầy khoảng không, xoá đi ranh giới giữa trong và ngoài.

Bạn muốn động lực? Một lời chỉ dẫn? Tình yêu tuyệt đối? Sự lắng nghe? Lòng dũng cảm? Một chút bình yên? Cảm giác sung túc, thịnh vượng và an toàn?

Tất cả đã có sẵn bên trong bạn - đừng chết khát khi trong bạn là suối nguồn.

Hãy bắt đầu thả lỏng từ chu vi

Trước hết, buông từ những vấn đề nằm ngoài tầm kiểm soát. Rồi đến những vấn đề trong tầm kiểm soát.

Rồi buông đến khái niệm thời gian. Toàn bộ quá khứ của tôi là giả tưởng. Toàn bộ tương lai cũng chỉ là lo âu. Quá khứ, hiện tại và tương lai, chúng đang xảy ra cùng một lúc, được kiến tạo nên ngay khoảnh khắc này. Tất cả trong đầu tôi.

Rồi buông đến tâm phân biệt tốt xấu, sướng khổ, yêu ghét. Buông đến tâm nhị nguyên phân cực.

Rồi buông đến cả khái niệm có một chủ thể có tâm nhị nguyên. Không có chủ thể nào phân biệt với hiện tượng.

Nếu tôi cứ liên tục hỏi: “Tôi ở đâu?” và tìm kiếm bên trong, một giây phút tôi bỗng nhận ra, nó chẳng ở đâu cả, nó chẳng ở đâu để mà tìm kiếm. Nó không tồn tại.

Tôi cứ để câu hỏi này vương vấn mãi suốt session thiền và đốt cháy tôi. Tôi không nhảy ngay đến kết luận.

Rồi một khoảnh khắc đến, khi mà ngay cả câu hỏi tôi cũng không đặt ra được nữa, tôi đã đi đến tâm.

Và mọi thứ đột nhiên tĩnh lặng.

Thư giãn là đi theo niềm vui + trực giác

Chúng ta ở trên trái đất này vài thập kỷ, rồi trở lại nơi mà ta đã ở trước khi sinh ra. Bạn và tôi có rất, rất ít thời gian để sống. Nên hãy chỉ đi theo những gì làm tâm hồn bạn bừng sáng.

Hãy bộc lộ bản thân ngay lúc này, bằng bất cứ ngôn ngữ nào bạn muốn. Expression là đối lập của depression. Đừng để tâm trí can dự vào sự bộc lộ bản thân.

Hãy viết, vẽ, tạo ra những tạo vật bằng đôi bàn tay, hát, nhảy múa, di chuyển cơ thể bạn, hú hét, journal, làm thủ công, làm phim, code.

Hãy thư giãn trong cách bạn đi, đứng, ngồi, nhìn, thở, chạm vào thế giới. Bạn bộc lộ bản thân bạn qua mọi hành động thường ngày, dù bạn có nhận thức điều đó hay không.

Có bao giờ bạn thấy bạn có bao nhiêu tiềm năng để bộc lộ nhưng kỹ năng của bạn chưa đủ để giải phóng ra những gì sâu kín nhất? Đó là cảm giác bất lực nhất trên đời và có thể làm một người phát điên.

Nhưng bạn sẽ làm tốt hơn mỗi ngày. Bạn sẽ tìm ra style của bạn nếu bạn cứ không ngừng bộc lộ. Bạn không thể ngừng thể hiện style của riêng bạn cho dù bạn có chọn làm gì.

Hãy lắng nghe trực giác bảo bạn cái gì làm bạn thấy vui. Đó là tiếng nói từ tận đáy lòng rằng điều này làm tôi thấy mình đang sống.

Mỗi ngày mới bắt đầu, bạn đều có lựa chọn. Hãy luôn luôn chọn đi theo tiếng nói ấy. Hãy chọn niềm vui mỗi ngày.

Thư giãn là tiến tới phía trước mà không bao giờ burnout

Hãy gom lại những mảnh vỡ trong bạn. Đừng hành động khi có bất kỳ khía cạnh nào trong bạn còn đang xung đột với những khía cạnh khác.

Có thể bạn biết ai đó có hiệu suất cực kỳ cao trong công việc. Đừng ghen tị những người đó. Chắc chắn họ đang nghiền nát một phần tâm hồn họ để có thể hiệu suất như thế. Càng làm việc, họ càng burnout.

Nếu bạn ngồi xuống làm việc và có một điều gì đó cứ thúc vào bụng không để bạn yên, hãy đối mặt với nó ngay lập tức. Hãy cho những khía cạnh trong bạn nói chuyện với nhau. Hãy để chúng tự tìm ra giải pháp. Bạn có thể role play hoặc viết journal.

Việc này có thể hơi mất thời gian. Nhưng hãy tin tôi. Một khi bạn đã khiến toàn bộ bản thể của bạn thẳng hàng với nhau, bạn có thể làm một việc với 1/18 mức nỗ lực so với người khác cố gắng làm cùng việc đó.

Và bạn sẽ không bao giờ bị burnout. Bên trong bạn không có một lực cản nào làm hao mòn năng lượng. Bạn càng làm, bạn càng được tiếp thêm năng lượng.

Thư giãn là sống thuận theo tiềm năng

Sống thuận theo cơ thể trong sáng, thuần tuý của bạn là cách để luôn luôn thư giãn, kể cả khi bạn nỗ lực.

Nếu bây giờ là giai đoạn hoàng thể và tất cả những gì bạn muốn là hướng nội, cuộn tròn trên sofa với một cái chăn, một ly chocolate ấm và cuốn sách bạn yêu thích. Vậy thì hãy làm chính xác như thế và cancel mọi meeting.

Đến giai đoạn nang trứng và bạn đang bừng sáng, bạn có một kế hoạch tham vọng và không gì có thể cản bước bạn. Vậy thì hãy cưỡi ngay con sóng này và đi đến tận cùng. Đừng dừng lại cho tới khi bạn làm xong. Cảm hứng sẽ biến mất. Bạn cần hành động ngay lập tức. Sản phẩm được tạo ra trong cơn cảm hứng có chất lượng độc đáo vượt trội so với sản phẩm tầm thường và khán giả của bạn có thể cảm nhận điều đó.

Cứ vô lý, cứ ích kỷ, cứ điên.

Đừng để ai gaslight khiến bạn phớt lờ đi biển khơi đang cuồn cuộn trong bạn.

Đừng sống bất hạnh giống số đông. Đừng sống một cuộc đời tầm thường vì xã hội có chế độ mặc định như thế. Luật lệ và kỳ vọng vào những điều “bình thường” là để tạo ra những hành vi trung bình.

Nhưng bạn không trung bình.

Không ai có thể cạnh tranh với bạn khi bạn làm theo bản năng. Đây là cách duy nhất để trở thành số một trong bất kỳ điều gì bạn chọn làm.

Thư giãn là cho phép lòng tin tuyệt đối

Buông rơi tất cả mọi cơ chế phòng vệ. Trở nên dễ tổn thương. Thấm hút như một miếng bọt biển. Uống trọn ly rượu cuộc sống ban cho. Bộc lộ bản thân nhiều hơn mức thoải mái.

Lòng tin tuyệt đối vào cuộc sống là một sự tin tưởng không thể lung lay. Vì nó không có điều kiện. Bạn không cần tiền, tình yêu, thành công, hạnh phúc, hay bất cứ điều kiện gì để trở nên vững chãi. Bạn vốn đã vững chãi.

Cuộc sống là hoa hồng, nhưng cuộc sống cũng là những cái gai. Bạn không cần phải ngây thơ để tin tưởng. Thực tế, lòng tin trong sáng nhất là lòng tin đến từ những nghi ngờ cháy bỏng. Bạn cần nhận thức được tính toàn thiện của cuộc sống để bắt đầu cấy hạt mầm của lòng tin. Nếu bạn yêu hoa hồng, bạn sẽ yêu cả những cái gai.

Nhưng lòng tin cũng có thể là một cái bẫy. Bạn đang bỏ chạy khỏi nỗi sợ, nỗi bất an và sự tự ti. Nếu bạn đang bỏ chạy khỏi điều gì đó, lòng tin của bạn là tương đối, nó có điều kiện.

Cùng một vector hành động hoàn toàn có thể có những động lực khác nhau, dẫn đến những kết quả trái ngược nhau. Ví dụ: bạn cố gắng đi gym vì bạn tự ti với cơ thể hiện tại, sẽ chỉ khiến bạn có rất ít tiến bộ so với việc tập luyện hướng tới sức khoẻ và niềm vui thuần tuý.

Hãy đơn giản hướng về phía lòng tin không cần bất kỳ điều kiện hay đối tượng nào. Bạn sẽ chuyển hoá chất lượng mọi hành động của bạn.

Thư giãn là cứ ăn mừng bất kể có chuyện gì xảy ra

Bạn chưa hề đòi hỏi nhưng đã được trao cho nhận thức có tiềm năng hạnh phúc vô điều kiện.

Bạn chưa hề yêu cầu nhưng thế giới đã dâng cho bạn mọi thứ bạn có thể tưởng tượng. Bạn có trong tay một vũ trụ vô tận làm cục đất nặn.

Nếu bạn ra quyết định, cuộc sống của bạn sẽ trở thành một dịp lễ hội. Toàn bộ sự tồn tại là cuộc ăn mừng hân hoan.

Có lẽ tạo hoá không muốn chúng ta giữ thái độ quá nghiêm trọng.

Bạn đã từng nhìn thấy một bông hoa căng thẳng, một con chim vẻ mặt nghiêm trọng, hay một bầu trời sao đầy cáu gắt?

Chúng đang làm việc của chúng. Chúng đang nhảy múa và ăn mừng theo cách của riêng chúng nhưng có lẽ không hề nhận thức được. Chúng cho tôi một cảm giác tinh tế rằng ăn mừng là cách duy nhất để sống. Hình như có nụ cười mỉm ở khắp đâu đây. Một trò đùa bí mật.

Khi từng giây, từng phút trôi qua bạn lấp đầy bằng tiếng cười bí mật đó, bạn sẽ đầy ứ niềm vui đến mức nó tràn ra khắp thế gian và toàn bộ những lo âu đã biến đi đâu mất.

Hãy cứ mê say, trọn vẹn, điên rồ, cuồng nhiệt.

Đừng bỏ phí một giây.

Vòng quay tư bản không màng tới vòng quay sinh học. Chúng ta vẫn im lặng chịu đựng và liệu sao cho đừng có tràn băng để tránh hỏng cả ngày. (Và khỏi phải nói nó sẽ là scandal lớn thế nào dù không phải lỗi của chúng ta).

Vòng quay tư bản cũng không màng tới quy luật của tinh thần. Ngay lúc tâm trạng thì tụt dốc, da thì lên mụn nội tiết và sự tự tin cùng năng lượng đang tụt xuống đáy, mọi con sóng mà ngày thường chúng ta vẫn lướt, lúc này đổ ập xuống tinh thần không còn buồn kháng cự.

Có lẽ chúng ta chưa nói đủ về việc này.

Xã hội công nghiệp xung đột với quy luật sinh học. Chúng ta phải phớt lờ những dấu hiệu, những nhu cầu của chu kỳ sinh sản để tiếp tục cày cuốc vì hiệu suất làm việc chung.

Ở Smooth, chúng mình tin rằng phụ nữ có thể ấp ủ hạt mầm của trực giác và lắng nghe cơ thể họ, bất chấp những tiếng ồn nền. Bằng cách này phụ nữ có thể tự chữa lành trước khi ban phát món quà là tình yêu của họ cho thế giới.

Bạn đã nghe tới “as above, so below” và đã bao giờ bạn nghĩ nó cũng nói về cơ thể bạn? Hãy thử những mindset shift và mẹo thực tế dưới đây, và cảm nhận cuộc sống của bạn bừng sáng kể cả khi bạn vẫn phải lê lết đến công ty trong khi tử cung đình công.

#1 - Buông bỏ tất cả mặc cảm và tội lỗi

Đừng hà khắc với bản thân nữa. Chẳng ai đánh giá bạn vì nghe tiếng vỏ băng vệ sinh xé cái “rẹt” trong toilet. Chẳng ai để bụng một tí gì về lần ấy bạn tan làm sớm vì đau bụng muốn xỉu và bạn không muốn kẹt xe hàng tiếng đồng hồ. Mọi người đều bận rộn và không ai giận dữ với bạn đâu! Thậm chí mình có thể khẳng định rằng mọi người quá bận hà khắc với chính bản thân họ mà chẳng hề để ý các rắc rối liên quan tới bạn.

Có thể bạn trước đây còn không dám cho bản thân một bữa đi trị liệu da hay massage thư giãn. Mọi hành động chăm sóc bản thân đều nặng nề, như thể bạn phải làm việc vất vả chỉ để xứng đáng được nghỉ ngơi.

Cảm giác tội lỗi là cái bóng của ngã. Tội lỗi cho bạn ảo tưởng rằng bạn đang nắm quyền kiểm soát. Vì bạn không thể làm gì khác đi, bạn không thể ngừng cần cái bạn cần, bạn không thể ngừng muốn cái bạn muốn - nên bạn cảm thấy tội lỗi về nó và vì thế, ít nhất vẫn là bạn chịu trách nhiệm.

Giải pháp rất đơn giản. Hãy buông luôn cả ham muốn kiểm soát. Khỏi cần làm hài lòng bất kỳ ai. Bạn chỉ cần chịu trách nhiệm cho bạn. Nhiệm vụ duy nhất của bạn là sự an lạc và sức khoẻ của bản thân.

Cái ngã tạo nên cảm giác tội lỗi chính là cái ngã đã quên đi nhiệm vụ yêu thương bản thân. Nó liên tục nói vào tai bạn rằng bạn phải hy sinh để được yêu thương, phải lao động để được nghỉ ngơi. Đơn giản là thả rơi nó và ngay lập tức trở nên đơn giản như một đứa trẻ. Cứ yên tâm sống mà không một chút mảy may tội lỗi khi khám phá những phép màu, niềm an ủi, niềm vui và lạc thú mà cuộc sống đem lại.

#2 - Ưu tiên chăm sóc bản thân

Những gì cơ thể bạn muốn là tự nhiên, khỏe mạnh, chính đáng. Khi bạn đi theo những gì làm bạn thấy khoẻ mạnh và hạnh phúc, mọi vấn đề đều sẽ được giải quyết.

Nếu cơ thể bạn đang gào thét đòi nghỉ ngơi thì hãy xác nhận yêu cầu này ngay lập tức. Hãy giải quyết nó trước khi làm bất kỳ việc gì khác. Cứ ưu tiên nhu cầu của bạn hơn là ông sếp đang nhăn nhó với những deadline có mức độ nghiêm trọng được làm quá lên.

Hãy cho phép bản thân đi qua giai đoạn thấp điểm nhất của những hormone một cách duyên dáng, cho tâm hồn và cơ thể không gian an toàn để hồi phục. Những phương cách self-care như đắp mặt nạ, ngâm bồn nước nóng có thể trực tiếp có ích cho bạn hoặc không, nhưng chỉ cần một nghi lễ nho nhỏ gì đó khiến bạn thật sự chậm lại là đủ.

#3 - Cứ thản nhiên nói về kinh nguyệt

Phụ nữ thì phải có kinh nguyệt và bạn không thể làm gì về sự thật đó. Không cần phải nói tránh hay nhỏ giọng đi. Hãy đùa về việc nhỡ đâu viễn cảnh nghỉ làm có lương trong kỳ kinh nguyệt bỗng trở thành sự thật. Hãy che chở và nâng đỡ các chị em khi họ đến tháng. Mang theo miếng băng vệ sinh nhỡ ai cần. Không khoe khoang nhưng cũng chẳng cần giấu giếm tampon khi ghé toilet.

Hãy trực tiếp nói với sếp về nguyên nhân thật sự có thể ảnh hưởng tới hiệu suất của bạn. Chủ động xác định tiến độ công việc trước, trong và sau kỳ kinh nguyệt để cho bản thân thời gian nghỉ ngơi mà không ảnh hưởng đến team – và đừng quên giao tiếp với những ai cần biết về lịch làm việc của bạn.

Bạn là cổ động viên số 1 cho những quyền lợi của bạn. Những lời mà bạn chọn nói ra có sức mạnh thay đổi thế giới của bạn. Thế nên đừng im lặng (và hãy cứ đùa về những thứ mà bạn muốn để gieo hạt mầm đó vào tử cung của vũ trụ).

#4 - Đừng mặc định rằng đàn ông nằm ngoài cuộc đối thoại về kinh nguyệt

Đàn ông cũng có chu kỳ hormone của riêng họ và nó cũng bị guồng quay của xã hội công nghiệp nghiền nát.

Đàn ông đã bị cho ra ngoài rìa từ rất, rất, rất lâu. Họ chưa từng học được một ngôn ngữ để nói về cơ thể phụ nữ và sức khoẻ sinh sản. Thậm chí sức khoẻ tinh thần, cảm xúc của chính họ cũng nằm ngoài biên giới những gì họ có thể diễn đạt. Ẩn bên dưới sự bất lực đó là tình yêu và khát vọng được thật sự kết nối. Đàn ông yêu phụ nữ và phụ nữ yêu đàn ông. Họ chỉ nói ngôn ngữ khác nhau và do đó, chiếm hữu những mô hình khác nhau của cùng một thực tại.

Đưa đàn ông vào cuộc đối thoại về kinh nguyệt và hormone giúp mở ra triển vọng cho việc cả hai giới tìm cách thấu hiểu quy luật của nhau. Từ đó, hai nửa của thế giới sẽ biết cách yêu nhau hơn (ok mình biết mình đang nói về utopia – nhưng nếu chúng ta không đấu tranh vì tình yêu và sự kết nối thì còn gì khác để mà đấu tranh?)

#5 - Thử những lựa chọn chăm sóc kinh nguyệt mới (và chia sẻ với các chị em)

Chuyển sang các giải pháp kinh nguyệt không truyền thống quả thực là một cuộc phiêu lưu. Nhưng bạn luôn có thể tin tưởng hội chị em sẽ không để bạn đi một mình.

3 trong 4 người đã sử dụng cốc nguyệt san nói rằng họ thấy đỡ đau bụng kinh hơn từ khi chuyển qua sử dụng cốc. Ngày nay, chúng ta thậm chí có thể quan hệ trong kỳ kinh nguyệt mà khỏi phải lo gây ra một đống bừa bộn nhờ có đĩa nguyệt san.

Bạn không biết được có bao nhiêu chất hoá học trong sản phẩm thấm hút kinh nguyệt có thể khiến những triệu chứng kinh nguyệt nặng hơn. Chúng gây rối trật tự hormone và hormone, như bạn đã biết, có ảnh hưởng tới mức độ đau bụng kinh.

Cuối cùng phụ nữ đã có cách chung sống với kinh nguyệt mà không ảnh hưởng tới sự sản xuất nội tiết tố và sức khoẻ âm đạo. Hãy cho những người phụ nữ trong đời bạn biết về những cải tiến này (kể cả trong vòng tròn công việc nếu hợp lý).

Thử nghiệm một sản phẩm kinh nguyệt mới đưa chúng ta trở lại Ngày Đầu Tiên, khi ta lại phát hiện ra những điều mới mẻ về cơ thể thân thương mà trước đây ta không kịp để ý. Chúng ta có thêm một cơ hội để bình thường hoá cuộc đối thoại về kinh nguyệt ở công sở, và từ đó cải thiện cuộc sống của phụ nữ.

#6 - Làm mọi cách để giúp bạn thoải mái hơn (hay những cách giảm đau kinh nguyệt đã được chứng minh hiệu quả)

1. Mang theo túi chườm hoặc chai nước ấm - liệu pháp nhiệt luôn là niềm an ủi vô địch.
2. Yoga, aerobic, hoạt động thể chất (nếu công sở, thời gian và sức khoẻ cho phép) giảm cường độ đau bụng kinh trung bình từ 25-50%.
3. Thêm axit béo Omega-3 vào chế độ dinh dưỡng giúp giảm viêm, giảm đau kinh nguyệt sau 3 tháng bổ sung đều đặn.
4. Trà gừng là cứu tinh của hội chị em thống kinh
5. Châm cứu đang là liệu pháp đột phá được chứng minh giảm đau kinh nguyệt đáng kể so với chăm sóc tiêu chuẩn.
6. Các loại máy xoa dịu đau bụng kinh bằng liệu pháp Kích Thích Thần Kinh Điện Qua Da (TENS) cho thấy kết quả đầy hứa hẹn - và chúng đủ nhỏ gọn để cài bên cạp quần.

#7 - Đừng quên những lời khuyên cơ bản

• Uống đủ nước (nước ấm càng tốt)
• Ngủ thêm từ 30 phút đến 1 tiếng so với ngày thường
• Học các kỹ thuật thư giãn như breathwork, yoga, thiền để chất lượng cuộc sống x10 ngay lập tức
• KHÔNG caffeine và cồn (nếu thật sự cần caffeine thì thay bằng trà xanh)

Ngay thời điểm mà bạn ưu tiên trải nghiệm kinh nguyệt của bản thân, bạn đã biến thế giới thành một nơi tuyệt vời hơn cho tất cả những ai có kinh nguyệt. Bởi vì thế, chúng mình nghĩ bạn thật là cool.

Tôi đã biết khái niệm về kinh nguyệt. Nhưng khi thực tế của nó xảy ra với mình, tôi vẫn shock.

Chà…

Thầm thì với đứa bạn cùng bàn, tôi đã có được chiếc băng vệ sinh cứu trợ từ nhóm con gái.

Những xung đột con gái tạm dừng trong 15 giây khi chúng tôi chia sẻ khoảnh khắc tình chị em. Chúng tôi bớt trêu chọc nhau được một lát và niềm biết ơn dâng trào trong tôi.

Cảm nhận mỗi khi dòng kinh nguyệt chảy xuống gây cho tôi nhận thức cao độ. Nó ào xuống tưởng như thác nước - thực tế là chỉ có một vệt máu đỏ thôi - nhưng nếu tràn ra dù chỉ một giọt cũng sẽ là thảm hoạ. Tôi ngồi im thin thít trong giờ chào cờ và giờ thể dục.

Suốt thời đi học, trường tôi không yêu cầu mặc áo dài trừ giờ chào cờ đầu tuần. Tôi chưa bao giờ nhận ra may mắn của mình cho tới khi nói chuyện với các bạn nữ mặc áo dài từ 3-5 ngày mỗi tuần.

Ở trung học, bạn không bao giờ biết được kỳ kinh nguyệt sẽ đến lúc nào.

Và bạn cũng học được rằng: lấy lý do gì để xin nghỉ giờ thể dục cũng được, trừ nói thật là “đến tháng”.

Ở gia đình tôi, chưa bao giờ có cuộc đối thoại về kinh nguyệt.

Tôi biết đến kinh nguyệt qua cuốn Nhật ký Anne Frank. Cô bé Do Thái gốc Đức viết nhật ký về cuộc sống bí mật cùng gia đình ở Hà Lan dưới thời kỳ Đức Quốc xã thống trị châu Âu.

Và bạn có biết? Có hai phiên bản của Nhật ký Anne Frank.

Anne có kỳ kinh nguyệt đầu tiên vào năm 13 tuổi. Cô viết về kinh nguyệt một cách say mê, trong sáng, đầy tò mò như với mọi bí ẩn khác của cuộc sống.

Khi xuất bản nhật ký của con gái, cha cô đã cắt đi những đoạn cô viết về kinh nguyệt.

Chẳng hạn như:

12/6/2942 - 1/8/1944

“Tái bút. Mình quên nhắc một tin quan trọng: Chắc là mình sẽ có kinh sớm thôi. (…) Háo hức quá. Một sự kiện lịch sử. Thật tiếc vì không còn kiếm được băng vệ sinh nữa. Mẹ nói tampon thì chỉ dành cho phụ nữ đã sinh con.”

5/1/1944

“Mỗi khi đến tháng - mà mình mới có 3 lần - cảm giác như mình đang thai nghén một bí mật, bất chấp cái đau, cái khổ, cái bẩn. Thế nên dù mình chịu đựng nó, theo một nghĩa nào đấy mình vẫn vui thầm ngóng trông lần tới mình lại được cảm nhận bí mật bên trong.”

Tôi không thể nghĩ rằng trong một cuốn sách của thời kỳ bạo lực và chiến tranh, chủ đề kinh nguyệt lại nhạy cảm hơn chủ nghĩa phát xít — vậy mà có đấy!

Tới giờ, tôi vẫn không biết Anne phải thấm dòng kinh nguyệt bằng cách nào. Và giặt giũ như thế nào khi cả gia đình cô còn không dám thở ra trọn một hơi, lẩn trốn trong căn gác xép.

Tôi lớn lên, và chủ đề kinh nguyệt vẫn không ngừng làm tôi kinh ngạc.

Ở Việt Nam, tiệm tạp hoá bỏ gói băng vệ sinh vào túi nylon đen.

Ở Nhật, cửa hàng tiện lợi gói nó trong một lớp giấy báo, rồi bỏ trong túi giấy, gấp miệng túi hai lần và dán lại bằng băng keo. Họ đưa cho tôi gói băng vệ sinh gói ghém chặt chẽ như một bí mật.

Ở Đức, chẳng ai để tâm đến hộp tampon. Người ta vứt nó vào túi đi chợ không khác gì củ khoai tây. Lựa chọn cốc nguyệt san, tampon bạt ngàn ở các tiệm thuốc và mỹ phẩm.

Ở Ấn Độ, anh thanh niên bán tạp hoá không dám bán trực tiếp cho tôi. Anh phải chạy vào nhà gọi mẹ ra thay.

Thế giới đã cho tôi thấy cách từng bộ phận của nó phản ứng với ý tưởng kinh nguyệt.

Lập ra công ty chăm sóc sức khoẻ kinh nguyệt, một lần nữa, tôi được tiếp xúc với những khía cạnh ít thấy của cuộc sống, nhất là mối quan hệ giữa nó và cơ thể nữ.

Tôi thích nghĩ rằng tôi cởi mở với mọi tư tưởng. Nhưng ngày qua ngày, tôi vẫn tiếp tục phát hiện những định kiến trong chính tôi đã được cài đặt tự bao giờ.

Niềm tin của chúng ta về kinh nguyệt phụ thuộc vào văn hoá, địa điểm, lịch sử giống loài, lịch sử cá nhân. Chúng ta là giao thoa của biết bao sự tình cờ về không gian, thời gian, dòng tư tưởng.

Kinh nguyệt là một chủ đề hiếm thấy, gây phản ứng bản năng, tức thời trong mỗi người.

Nhưng, ở thế hệ tôi đang có một cuộc cách mạng nhen nhóm.

Trò chuyện về cởi mở về sức khoẻ kinh nguyệt đã mở mang cả đầu óc và trái tim của tôi và những người xung quanh tôi.

Tôi tiếp tục có những kỳ kinh nguyệt tiếp theo trong đời, ở những nơi bất tiện.

Rave club, festival, diễu hành Pride, trên đường hành hương, trên đường trek.

Tôi dễ dàng bắt gặp tình huống mà không biết lần tiếp theo để restock băng vệ sinh là khi nào. Chiếc ba lô có giới hạn, khiến cho tôi đã bao lần phải ứng biến bằng giấy vệ sinh.

Tất cả những trải nghiệm ấy làm nên tôi.

Lớn lên, tôi học cách tin cậy cơ thể tôi khi nó báo hiệu kỳ kinh nguyệt sắp tới.

Tôi tạo ra Cocmau - Cốc nguyệt san Cải tiến, tôi làm app theo dõi + dự báo kinh nguyệt. Tôi viết về chu kỳ kinh nguyệt, sức khoẻ phụ nữ, và mọi chủ đề ảnh hưởng tới cuộc sống của những chủ nhân của chiếc tử cung.

Tôi viết về kỳ kinh nguyệt đầu tiên cho tới cuối cùng. Và thế giới cứ mở rộng ra mãi mãi khi tôi giải quyết vấn đề của chính mình, của phụ nữ — một vấn đề đã xưa như Eva. Thế giới cứ mở rộng ra khi tôi đi theo cái gì thật sự làm tôi hứng thú. Tôi nhận ra thực tại dễ dàng uốn nắn hơn tôi nghĩ. Và một khi bạn đã có ý tưởng đó, thế giới không còn vận hành như xưa.

Kinh nguyệt là cơ chế dân chủ xảy ra với (gần như) tất cả phụ nữ.

Dù bạn là một cô bé học sinh hay một nữ thủ tướng. Dù bạn ở Thế Chiến II hay kỷ nguyên AI. Kinh nguyệt sẽ ghé qua cuộc đời của bất kỳ ai.

Kinh nguyệt không phân biệt.

Tôi được truyền cảm hứng mỗi khi phụ nữ quanh tôi không chấp nhận giới hạn của thực tại. Khi phụ nữ lên tiếng đòi hỏi giải pháp cho bản thân. Phụ nữ không nên chấp nhận những lề thói, luật lệ làm giới hạn, trừ khi chúng ta tự đi đến cùng kết luận từ những nguyên lý cơ bản.

Phụ nữ có thể làm chủ cuộc sống của họ, bằng cách định khung lại thành vấn đề mà trong đó, họ là người làm nên sự thay đổi.

Và bởi vì thế…

Ở Cocmau, chúng tôi nói ngôn ngữ mới của kinh nguyệt.

Chúng tôi nhắc đến kinh nguyệt một cách trực diện, trìu mến. Với chúng tôi không có câu hỏi nào là quá giới hạn. Chúng tôi nhìn nhận lại câu hỏi chu kỳ kinh nguyệt.

Kinh nguyệt không phải là vấn đề đáng xấu hổ.

Sản phẩm chăm sóc kinh nguyệt không thuộc về phân loại “vệ sinh phụ nữ”.

Chăm sóc sức khoẻ kinh nguyệt không chỉ đồng nghĩa với “xử lý” dòng kinh nguyệt.

Kỳ kinh nguyệt không nên cản trở công việc, học tập, hay hoạt động thường ngày.

Chăm sóc kinh nguyệt không nên kéo tụt phụ nữ trên bậc thang kinh tế.

Phụ nữ cần giải pháp tin cậy, tức thời để chăm sóc kinh nguyệt, mà không ảnh hưởng tới hormone.

Phụ nữ cần có vô số lựa chọn chăm sóc kinh nguyệt phù hợp với mọi tình huống cuộc sống.

Đây là lời kêu gọi của Smooth.vn tới các bạn:

Đã đến lúc giải phóng khỏi giới hạn của (xã hội về) kinh nguyệt.

P.S: Kỷ niệm kỳ kinh nguyệt đầu tiên của bạn như thế nào? Có ai hỗ trợ bạn? Cảm nhận của bạn thế nào khi ấy? Mối quan hệ của bạn với kinh nguyệt, với bản dạng phụ nữ có gì thay đổi theo thời gian? Hãy để lại câu chuyện của bạn dưới bình luận.

Sao mà kịch tính ghê—một thông báo đơn giản “tháng này không có bầu” chẳng phải là đã đủ?

Thay vào đó, chúng ta lặp lại vòng lặp này mỗi tháng một lần, trong 4 thập kỷ.

Không tháng nào vắng bóng cả đỉnh cao lẫn thấp điểm.

Chu kỳ không chỉ là giai đoạn hành kinh

Một chu kỳ kinh nguyệt được tính từ ngày đầu tiên kinh bắt đầu ra nhiều. Với một số bạn, đó là ngày thứ 2 hành kinh.

Sự kiện ngôi sao của chu kỳ là sự rụng trứng. Xảy ra khi buồng trứng giải phóng trứng trưởng thành.

Một chu kỳ khép lại trước lần hành kinh tiếp theo.

Sự phối hợp của những hormone

Các hormone gửi tín hiệu giao tiếp giữa não bộ, buồng trứng và tử cung.

Chúng phối hợp với nhau tạo nên các giai đoạn của chu kỳ kinh nguyệt.

Kênh liên lạc này gọi là Trục HPO.

Trục vùng dưới đồi – tuyến yên – tuyến sinh dục.

Các giai đoạn của chu kỳ kinh nguyệt

Mùa đông

Chu kỳ ngày 1-7

Tử cung: Hành kinh

Khi bạn có kinh nguyệt, một chu kỳ mới bắt đầu.

Trong pha hành kinh, mức độ estrogen và progesterone sụt giảm. Niêm mạc âm đạo đã được làm dày lên trong tháng trước đó sẽ bong tróc ra, tạo thành kinh. (Knudtson et al., 2019)

Hành kinh thường kéo dài 4-5 ngày, hoặc có thể tới 7 ngày.

Tử cung co thắt miệt mài để đưa kinh ra ngoài, gây ra những cơn đau quặn bụng.

Vẫn chưa hết.

Hành kinh còn ảnh hưởng tới thành tích thể thao, gây ra đau, nhức mỏi, đầy hơi, nôn nao và những triệu chứng không-vui khác. (Pallavi, 2017)

Được ví như mùa đông trong một năm, kinh nguyệt là để hướng năng lượng vào trong.

Thực hành chút self-care, tắm nước ấm, uống trà gừng, thử những tư thế yoga kéo dãn cơ bắp đang nhức mỏi, viết nhật ký, thiền, tưới tắm cho khu vườn nội tâm, nghỉ ngơi khỏi những hoạt động xã hội.

Đây là lúc cơ thể cần nghỉ ngơi nhất. Hãy cho phép bản thân ngủ thêm 30 phút mỗi ngày. Tránh các bài tập cường độ cao. Ưu tiên các món ăn ấm nóng, giàu sắt.

Mùa xuân

Chu kỳ ngày 7-14

Buồng trứng: Pha noãn

Pha noãn thực ra đã được khởi động ngay từ khi hành kinh bắt đầu.

Nhận tín hiệu FSH từ thuỳ trước tuyến yên, buồng trứng kích thích khoảng 20 nang trứng bắt đầu cuộc đua trưởng thành.

Đến ngày hành kinh cuối cùng, kẻ thắng cuộc đã được định đoạt. Trứng trội tiếp tục phát triển, và số trứng còn lại được hấp thụ ngược.

Tử cung: Giai đoạn tăng sinh

Tế bào trứng trưởng thàng đồng thời tiết ra estrogen.

Tử cung, tiếp nhận tín hiệu estrogen này, bắt đầu tăng sinh bằng cách làm dày nội mạc tử cung.

Nội mạc tử cung đang chuẩn bị môi trường êm ái, giàu dinh dưỡng, chuẩn bị đón nhận một tế bào trứng đã được thụ tinh vào làm tổ.

Mùa hạ

Chu kỳ ngày 15-16

Sự rụng trứng

Tới ngày 13-14, mức độ FSH và estrogen chạm đỉnh. Nó báo hiệu tuyến yên đột ngột xả ra lượng lớn hormone LH.

LH giúp tế bào trứng trưởng thành đi xuyên qua thành của buồng trứng, rơi vào trong khoang chậu.

Các vòi trứng nhanh chóng quét nó vào trong ống dẫn trứng.

Trứng tiếp tục di chuyển dần tới tử cung, trong pha rụng trứng chỉ kéo dài 12-36 giờ.

Đây là cơ hội cho sự thụ tinh.

Mùa thu

Chu kỳ ngày 17-28

Buồng trứng: Giai đoạn hoàng thể

Vỏ nang trứng bị bỏ lại trong buồng trứng, bắt đầu tiết ra progesterone + estrogen.

Progesterone tăng lên chạm đỉnh vào khoảng ngày thứ 21.

Sự thay đổi hormone chiếm ưu thế gây ra những dấu hiệu tiền kinh nguyệt vào 1-2 tuần trước chu kỳ tiếp theo.

Phổ biến nhất là: căng tức bầu ngực, tâm trạng thất thường, đầy hơi, đau đầu, mụn và đau lưng.

Tử cung: Giai đoạn chế tiết

Các mô nội mạc tử cung tiếp tục tiết ra những tín hiệu hormone. Nổi bật trong đó là prostaglandin.

Prostaglandin là gì? Nó là hormone gây co thắt cơ.

Sau giai đoạn rụng trứng, một trong hai khả năng xảy ra.

Nếu có trứng gặp tinh trùng tạo thành hợp tử, hợp tử sẽ cấy mình vào nội mạc tử cung và tạo thành phôi thai. Nội mạc tử cung ngay lập tức dừng sản xuất prostaglandin.

Nếu không có sự thụ tinh, mức độ prostaglandin tiếp tục tăng. Còn progesterone và estrogen sụt giảm.

Estrogen nuôi dưỡng mô nội mạc, còn progesterone duy trì nó.

Khi hoàng thể chết đi, ngừng cung cấp hai hormone này, nội mạc tử cung cũng bong ra khi prostaglandin chạm đỉnh.

Bạn hành kinh, và một chu kỳ mới lại bắt đầu.

Bạn có thể là một phiên bản khác nhau trong mỗi giai đoạn khác nhau

Bọn mình có nên nhắc lại? Như thế là rất bình thường.

Đây là năng lượng trong một chu kỳ

Mọi thứ tuân theo đường cong hormone của bạn.

Cảm hứng tình dục lên chạm đỉnh rồi xuống.

Trao đổi chất và nhiệt độ cơ thể cũng bị chi phối.

Càng gần cửa sổ thụ thai thì bạn càng sáng tạo. (Abdul-Hamid et al., 2021)

Sự hướng ngoại, hiệu suất làm việc cũng tuân theo quy luật đó.

Vừa hiển nhiên lại vừa màu nhiệm khi ta nhận ra những quy luật này, phải không?

Nhưng chu kỳ kinh nguyệt không đều như máy

Kinh nguyệt đâu có đều tăm tắp mỗi tháng một lần. Chuyện gì đang xảy ra?

Chu kỳ trung bình

Chu kỳ có độ dài trong khoảng 21-35 ngày được xem là khoẻ mạnh.

Trung bình, chu kỳ kinh nguyệt của phụ nữ dài 29.4 ngày.

Mặt Trăng cũng vậy.

Trong số ít ỏi 7 loài thú có chu kỳ kinh nguyệt, con người là duy nhất có chu kỳ kinh nguyệt bằng đúng chu kỳ mà Mặt Trăng tự quay quanh trục của chính nó và quay trọn một vòng quanh Trái Đất.

Lại thêm một sự tình cờ màu nhiệm.

Chu kỳ dài

Rụng trứng luôn xảy ra khoảng 2 tuần trước giai đoạn hành kinh tiếp theo.

Chu kỳ dài ra do sự rụng trứng bị delay. Nghĩa là pha noãn dài.

Chu kỳ ngắn

Chu kỳ ngắn lại (các kỳ hành kinh gần nhau) nghĩa là rụng trứng sớm—hay pha noãn ngắn.

Trí tuệ của chu kỳ kinh nguyệt

Chu kỳ kinh nguyệt nhắc ta nhớ rằng: ngày này qua ngày kia, “ta” có thể đổi khác.

Hôm nay muốn party, ngày kia chỉ muốn nằm ôm bụng với túi chườm ấm.

Hôm nay làm việc sáng tạo, ngày kia lại vò đầu bứt tai.

Hôm nay sáng bừng hướng ngoại, ngày kia lại muốn chui vào trong vỏ ốc.

Chúng ta chứa đựng trong mình những thái cực

Như thế là tự nhiên. Như thế là con người.

Một khi đã hiểu quy luật, cứ để cho những tiêu cực đến rồi đi.

Trong cơn giận bốc hoả, mệt mỏi đau lưng, hay mất kiên nhẫn với chính bản thân, ta có thể ghi nhận rằng những trạng thái và cảm xúc này không ở đây mãi mãi.

Thay đổi theo tuổi tác cũng là lẽ dĩ nhiên

Chu kỳ kinh nguyệt của tuổi dậy thì, khác với tuổi 20, 30, 40.

Nó chào đón chúng ta vào độ tuổi sinh sản với những mông lung.

Nó rời đi với một niềm lưu luyến về tuổi trẻ.

Khi vắng bóng nó là phập phồng lo âu hoặc hy vọng.

Khi dòng máu đỏ tươi ghé thăm đều đặn, là sức khoẻ đang tuôn trào.

Bất chấp những cú lộn nhào của chuyến tàu lượn hormone.

Sức mạnh liên tục tái sinh

Mỗi chu kỳ là một cơ hội để trải qua tất cả những giai đoạn phát triển, nén lại trong xấp xỉ 4 tuần.

Để tái định nghĩa bản thân.

Để lên kế hoạch, biến nó thành hiện thực, đo đạc thành quả, nghỉ ngơi tái tạo năng lượng. Rồi lặp lại mọi thứ.

Để cảm nhận bản thân bạn ở tầng sâu nhất, kể cả trên đỉnh cao lẫn khi tụt xuống đáy.

Và tiếp tục ngạc nhiên vì những gì bạn tìm thấy ở mỗi cực điểm.

Muốn tận dụng sức mạnh của chu kỳ kinh nguyệt? Chúng mình đã viết hướng dẫn chi tiết cho việc đó. Tải Hướng dẫn Đồng bộ với Chu kỳ kinh nguyệt tại đây. Hãy nhập mã SYNC tại trang Thanh toán để đọc miễn phí.

Nguồn

Abdul-Hamid, Z., Saif, G. A., Al-Jabri, A. M., & Jaju, S. (2021). Menstrual health and hygiene management in adolescent girls in Oman: A cross-sectional study. Journal of Public Health Research, 10(2). Retrieved from https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8158362/

Knudtson, J., Knudtson, M., McLaughlin, U. E., Health, U. T., & Science Apr. (2019, April 1). Menstrual cycle – Women’s health issues. Merck Manuals Consumer Version. Retrieved from https://www.merckmanuals.com/home/women-s-health-issues/biology-of-the-female-reproductive-system/menstrual-cycle

Pallavi, L. (2017, February 1). Assessment of musculoskeletal strength and levels of fatigue during different phases of the menstrual cycle in young adults. PubMed Central (PMC). Retrieved from https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5376807/